Dergiler / Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi / 2020 / Cilt: 40 - Sayı: 2

8. Sınıf Öğrencilerinin Dinlediği ve Okuduğu BilgilendiriciMetinleri Özetleme Becerilerinin Karşılaştırmalı Olarakİncelenmesi

Comparative Analysis of Eight-Grade Students' Skills of Summarizing İnformative Texts That They Listen and Read

Sayfa
665–697
DOI
—

Özet

Bu çalışmanın amacı, 8. sınıf öğrencilerinin dinledikleri ve okudukları bilgilendirici metinleri özetleme becerilerini karşılaştırmalı olarak incelemektir. Çalışma çerçevesinde öğrencilerin özetleme becerilerinin ne düzeyde olduğu ve bunun öğrenme alanı, cinsiyet, okul başarı seviyesi, aylık okuduğu kitap sayısı, anne-baba eğitim durumu ve ailelerinin aylık gelir durumu değişkenlerine göre farklılaşıp farklılaşmadığı belirlenmeye çalışılmıştır. Çalışma, tarama modelinde olup nicel araştırma yöntemine göre yürütülmüştür. Çalışmanın evrenini Muş ili Merkez ilçesindeki 8. sınıf öğrencileri, örneklemini ise aynı yerdeki dört devlet ortaokulunda öğrenim görmekte olan 198 sekizinci sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Merkez ilçedeki okullar, Millî Eğitim Bakanlığı tarafından yapılan “Sınavla Öğrenci Alacak Ortaöğretim Kurumlarına İlişkin Merkezi Sınavı”nın başarı sonuçlarına göre başarı seviyesi yüksek, orta, düşük olarak üç seviyeye ayrılmıştır. Sayısal yakınlığı sağlamak için başarı seviyesi düşük ortaokullardan iki, diğer iki seviyeden birer okul belirlenmiştir. Bir dinleme bir de okuma öğrenme alanından olmak üzere iki bilgilendirici metin kullanılmıştır. Öğrencilerin bu metinlerden hareketle (dinleyerek/okuyarak) özet çıkarmaları istenmiştir. Çıkarılan özetler Okur (2011) tarafından geliştirilen Özet Metinleri Değerlendirme Ölçeğine göre değerlendirilmiştir. Elde edilen veriler IBM SPSS 21.0 paket programının ilgili testleri (t-Testi, One Way Anova) aracılığıyla analiz edilmiştir. Çalışmanın sonunda öğrencilerin özetleme becerilerinin öğrenme alanına, cinsiyete, okul başarı seviyesine, aylık okuduğu kitap sayısına ve ailelerinin aylık gelir durumuna göre farklılık arz ettiği; anne ve baba eğitim durumuna göre ise farklılaşmadığı tespit edilmiştir. Çalışmanın sonunda edinilen sonuçlar doğrultusunda öneriler sunulmuştur.

Abstract

The aim of this study is to comparatively analyze eighth-grade students’ skills of summarizinginformative texts that they listen to and read. The study focused on determining the level ofstudents' summarizing skills and whether the variables of learning domain, gender, academicperformance, number of books read per month, parents’ education levels, and monthly familyincome had an effect on their summarizing skills. In this study, a survey model based on aquantitative research method was used. The study population consisted of eighth-grade studentsof the schools in the Merkez district of Muş province. The sample consisted of 190 eighth-gradestudents of four public secondary schools in the Merkez district. According to the results of the“Central Test For Secondary Education Institutions to Admit Students By Exam” held by theMinistry of National Education, the schools in the Merkez district were divided into three levels;high achievement, moderate achievement, and low achievement. One school from each high andmoderate achievement groups and two from the low achievement group were recruited to achievehomogeneous sample distribution. Two informative texts, one from the listening and one from thereading learning domain, were used. The participants were asked to summarize those texts (bylistening/reading). The summaries were evaluated using the Summary Texts Evaluation Scale developed by Okur (2011). The data were analyzed on IBM SPSS 21.0 using related tests (t-test,One Way Anova). The results showed that the students’ summarizing skills differed by learningdomain, gender, academic performance, number of books read per month, and monthly familyincome, but not by parents’ education levels. At the end of the study, in line with the resultsobtained recommendations are presented.