Fibromiyalji Sendromu Olan Kadın Hastalarda Primer Baş Ağrısı Sıklığı ve Tipleri

Type and Frequency of Primary Headache in Female Patientswith Fibromyalgia Syndrome

Halim YILMAZ, Halil Ekrem AKKURT, Hamit GÖKSU, Cemal GÜRBÜZ, Faruk Ömer ODABAŞI

Özet

Amaç: Fibromiyalji sendromu (FMS) olan kadın hastalardaprimer baş ağrısının sıklığını ve tiplerini değerlendirerek uyku ve yaşamkalitesi üzerindeki etkisini araştırmaktır. Gereç ve Yöntemler: FMStanısı alan 216 hasta çalışmaya alındı. Her hasta için Fibromiyalji EtkiAnketi (FEA) dolduruldu. Hastaların ağrı, depresyon, anksiyete kronikyorgunluk, uyku kalitesi, yaşam kalitesi ile fiziksel ve mental sağlıkdüzeylerinin belirlemek amacıyla sırasıyla Vizüel Analog Skala (VAS),Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ), Beck Anksiyete Ölçeği, YorgunlukÖlçeği (YÖ), Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ) ve Kısa Form-36(KF-36) kullanılmıştır. Bulgular: Çalışmaya alınan 216 hastanın%84,7’sinde baş ağrısı, bu hastaların da %77,8’inde primer baş ağrısı saptandı. Primer baş ağrısı olanlarda ortalama yaş daha yüksekti. Hassasnokta sayısı, VAS ve FEA skorları anlamlı fark olmasa da primer baş ağrısı olanlarda daha fazlaydı. Kötü uyku kalitesi, depresyon ve anksiyetesıklığı sırasıyla %83,3, %42,6 ve %88 bulundu. BDÖ, BAÖ ve BAÖ sondurum skorları, primer baş ağrısı olanlarda anlamlı olarak daha fazlaydı.PUKİ skorları, primer baş ağrısı olanlarda daha yüksekti, ama iki gruparasında anlamlı fark yoktu. SF-36 fiziksel bileşen, fiziksel rol güçlüğü,ruhsal bileşen, ruhsal sağlık ve canlılık skorları, primer baş ağrısı olan larda anlamlı şekilde daha düşüktü. CIS total skoru, yorgunluk, kon santrasyon ve fiziksel aktivite skorları ise primer baş ağrısı olanlardaanlamlı olarak daha yüksekti. Sonuç: Primer baş ağrısının eşlik ettiğiFMS’li hastalarda depresyon, anksiyete ve kronik yorgunluk düzeyi art makta, uyku ve yaşam kalitesi ise azalmaktadır. Primer baş ağrısınınsaptanması ve etkin tedavisi hastaların günlük yaşam aktivitelerini vehayat kalitesini artırabilir.

Abstract

Objective: To evaluate the frequency and types of primary headache, and to research effects on quality of life and sleep in female patients with fibromyalgia syndrome (FMS). Material and Methods: A total of 216 female patients with FMS were included in the study. Fibromyalgia Impact Questionnaire (FIQ) was filled out. Visual Analogue Scale (VAS), Beck Depression Inventory (BDI), Beck Anxiety Inventory (BAI), Checklist Individual Strength (CIS), Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI) and Short Form-36 (SF-36) were used to determine pain, depression, anxiety, chronic fatigue, quality of sleep, quality of life and physical and mental health respectively. Results: Of the 216 patients included in the study, 84.7% had headache, 77.8% of patients with headache diagnosed as primary headache. Patients with primary headache had higher mean age. Tender Point Number (TPN), VAS and FIQ scores were higher although no significant difference in patients with primary headache. Poor sleep quality, depression and anxiety frequencies were 83.3%, 42.6% and 88% respectively. BDI, BAI and BAI outcome scores were significantly higher in patients with primary headache. The PSQI scores were higher in patients with primary headache despite no significant difference. SF-36 physical component, physical role limitation, mental component, mental health and vitality scores were significantly lower in patients with primary headache. CIS total score, fatigue, concentration and physical activity score were significantly higher in patients with primary headache. Conclusion: Depression, anxiety and chronic fatigue level increases and quality of sleep and life diminishes in FMS patients with primary headache. Diagnosing and treating primary headaches can improve daily life activities and quality of life.