TÜRKİYE’DE GELİR POLARĠZASYONU EĞİLİMİ VE KAYNAKLARI

Özet

Orta gelir grubunun küçülmesi ve gelir dağılımının düŞük ve/veya yüksek gelir grubuna doğru ku-tuplaŞması anlamına gelen gelir polarizasyonu, yoksulluk ve gelir eŞitsizliği gibi gelir dağılımına iliŞ-kin kavramlarla iliŞkili olmakla birlikte kavramsal farklılıkları sebebiyle ayrı olarak incelenmesi ge-reken bir dağılımsal ölçüttür. Bu çalıŞmada Gelir ve YaŞam KoŞulları AraŞtırması verileri kullanılarak Türkiye‘de 2006-2018 yılları arasında gelir polarizasyonun büyüklüğü, seyri, gelir eŞitsizliğiyle iliŞ-kisi ve gelir polarizasyonu yaratan gelir kaynakları incelenmiŞtir. ÇalıŞma sonucunda gelir polarizas-yonunun Wolfson bi-polarizasyon indeksine göre aŞağı yönlü bir seyirle, DER indeksine göre ise nispi olarak daha sabit bir seyirle sırasıyla %11,9 ve %3,5 oranında azaldığını görülmüŞtür. DER in-deksi ayrıntılı olarak incelendiğinde gelir dağılımında gruplar arasındaki gelir uzaklıklarının azaldığı fakat gelir gruplarının daha belirgin hale geldiği ortaya çıkmıŞtır. BaŞlangıçta gelir polarizasyonunu azaltan sosyal transferlerin dönem sonunda toplam gelir içindeki payını artırarak gelir polarizasyo-nunu artırdığı ve gelir polarizasyonunun en önemli gelir kaynağının maaŞ ve ücret gelirleri olduğu görülmüŞtür.

Abstract

Income polarization which refers to the shrinkage of the middle income group and polarization of the income distribution towards the low and /or high income group, is a distributional measure that is related to the concepts of income distribution, such as poverty and income inequality, but should be examined separately due to its conceptual differences. This study examines the magnitude and trends of income polarization, as well as its relation to income inequality and its income sources in Turkey between 2006 and 2018 by using data from Income and Living Condition Survey. The obtained results showed that Wolfston bi-polarization index and DER index decreased by11.9% and 3.5% respectively, while the former had a downward trend and the letter was relatively more stable during the analysis period. A more detailed examination of DER index revealed that income distances between income groups in distribution decreased while the income groups became more pronounced. It was observed that social transfers, which decreased the income polarization at the beginning of the analysis period, increased the income polarization at the end. It was also revealed that most significant income source of income polarization was salary and wage incomes.