Dergiler / Finans Politik ve Ekonomik Yorumlar Dergisi / 2021 / Cilt: 0 - Sayı: 657
KRİZ DÖNEMİNDE ALTIN, PAY PIYASASI, FAİZ VE DÖVİZ KURU ARASINDAKİ İLİŞKİNİN VAR MODELİYLE İNCELENMESİ: 2007-2008 KÜRESEL KRİZİNİN ETKİSİNDEKİ TÜRKİYE İÇİN BİR UYGULAMA
- Sayfa
- 61–76
- DOI
- —
Özet
Kriz dönemlerinde makroekonomik de ğişkenler arasındaki ili şki daha fazla önem arz etmektedir. Makroekonomik verilerdeki istikrars ızlıklar, finansal piyasalar ın k ırılganlığını arttırmakta, ekonomiler istikrarsızlık ve kriz aras ında bir k ısır döngüyle karşılaşmaktadır. Literatürde, piyasalar arasındaki ilişki üzerine yapılan araştırmaların kriz dönemlerine k ıyasla normal dönemler için daha fazla oldu ğu görülmektedir. Bu amaçla bu çalışmada, literatürdeki görece bo şluğu doldurmaya yönelik, 2007-2008 küresel krizinin Türkiye’de hissedildiği 2008 Q:3 – 2009 Q:3 döneminde, pay piyasası, döviz kuru, altın ve faiz oranı arasındaki ilişki incelenmiştir. Çalışma kapsamındaki analiz VAR (Vektör Ardışık Ba ğlanım) modeline dayalıdır. Faiz oran ının ba ğımlı değişken olmas ı durumunda kurulan VAR modeli yüzde 1 seviyesinde anlaml ı çıkmıştır. Alt ın, döviz kuru ve pay piyasasının bağımlı değişken olmas ı durumunda ise VAR modelleri istatistiki olarak anlamlı çıkmamıştır. Ayrıca analiz sonuçlar ına göre kriz döneminde; pay piyasası ve döviz kurunun faiz oranını negatif etkilediği, faiz oranının ise altın, döviz kuru ve pay piyasası üzerinde etkisinin olmadığı çıkarımlarında bulunulabilmektedir.
Abstract
In crisis terms, the relation between macroeconomic va ribles is more impor tant. Instability in macroeconomic variables increase s vulnerability of financial markets and economies encounter a vicious cycle between instability and crisis. In the literature, it seems that studies on the relation between markets during normal periods are much mo re than those of crisis period. This study therefore aims to fill the relative gap in the literature by examining the relation among stock exchange, exchange rate, gold and interest rate during the period between 2008 Q:3 – 2009 Q:3 in Turkey that the 2007 – 2008 global crisis affected. The analysis within the scope of study is based on the VAR (Vector Autoregression) model. In case that interest rate is dependent variable, the VAR model is significant at %1 level. However, when gold, exchare rate or stock exchange is dependent variable, then the VAR models are not statistically significant. In addition, as per the results, it can be concluded that exchange rate and stock exchange negatively affect interest rate, and that interest rate has no effect on gold, exchange rate and stock exchange.