Türk Sermaye Piyasasında Önceden İşlemlere Karşı Yeni Yaklaşımlar ve Yeni Yaklaşımların Piyasa Üzerinde Olası Etkileri

New Approaches agaInst Front RunnIng In the TurkIsh CapItal Market and TheIr PossIble Effect

Özet

Bu makale, meşru olmayan bir piyasa uygulaması olarak bilinen "önceden işlem"leri ABD sermaye piyasası otoritesi olan Menkul Kıymetler ve Borsalar Kurulu (SEC) tarafından incelenen gerçek bir önceden işlem vakası ile ele alırken konu bu gerçek vaka ile birlikte literatür açısından ve Türkiye'deki uygulamalar ve piyasalar bakımından karşılaştırılarak değerlendirmekte ve makalede Türkiye için politika önerileri ortaya konulmaktadır. Önceden işlemler, finansal kuruluşların ve özelde yatırım kuruluşlarının profesyonel personeli tarafından gerçekleştirilebilen etik dışı alım ve satım faaliyetleridir. Tümüyle yeni bir kanun olan ve 2012 yılı sonunda çıkarılan Sermaye Piyasası Kanunu (YSPKn), önceden işlemleri yasaklamaktadır. Ayrıca bu kanuna dayalı olarak çıkarılan bir SPKr tebliği, önceden işlemleri piyasa bozucu eylem olarak tanımlamaktadır. Önceden işlemlere karşı kanun ve tebliğ normları ile yasak getirilmesi Türk sermaye piyasası için bir ilktir. Pek çok yönden sorunlu bir tür piyasa uygulaması olan önceden işlemlerin, caydırıcı yaptırımlarla yasaklanması, piyasa uygulamalarında değişikliğe yol açabilecektir. Yeterli bir düzenleme altyapısı ve etkili bir gözetim ve denetim organizasyonu varken beklenen sonuçların elde edilebilmesi, bu konuda düzenleyici ve denetleyici otorite olan SPKr'nun kararlı politikalarına bağlıdır. Önceden işlemlere dair yeni yaklaşımların somut etkilerinin görülmeye başlanması ile birlikte genel güven artışı yanında piyasa etkinliğinin ve likiditenin artması, etik kural ihlallerinin azalması ve işlem maliyetlerinin düşmesi beklenebilir. Bu etkilerin, ortaya çıkıp çıkmadığının ise, asgari birkaç yıllık bir veri setinin oluşması sonrasında test edilmesi söz konusu olabilecektir

Abstract

This paper focuses on the new regulatory rules about a market practice, called “front running”, and their probable effects on the Turkish capital market. The paper handles the issue with a real case reported and posted by the regulatory and supervisory agency of the U.S., namely the Securities and Exchange Commission. The paper compares and contrasts front running literature with the U.S. and Turkey’s market implementations utilizing the real case. At the end, the article concludes with policy recommendations for the Capital Markets Board of Turkey. Front running is an unethical and improper activity mostly deployed by the professional staff of financial intermediaries. A newly enacted capital market law which is the Turkish Capital Market Law of 2012 has banned front running with an article. Additionally, a communiqué based on the new law, has overtly defined front running as a kind of market abuse. Banning a market practice and sending a clear message to the market participants might change some trading manners and price discovery processes. Thus, one might expect a shift in market efficiency, costs, liquidity and other quality aspects of the market in the short and long terms. Even though, it is impossible to test the probable shifts right after the rule changes due to the lack of sufficient data, we academically discuss general outcomes of banning front running at the Turkish capital market and its probable effects. Having new rules against front running activities together with a well-organized market oversight structure at the regulatory and supervisory agency level in Turkey, the market may be better off in costs, liquidity, efficiency and some other aspects. However, the real effects are conditional on the future policies of the regulatory and supervisory agency