Dergiler / Felsefe Dünyası / 2018 / Cilt: 1 - Sayı:
PLATON’UN SYMPOSION’UNDA AŞK, ÜREME, YARATIM, GÜZELLIK VE ÖLÜMSÜZLÜK İLIŞKISI
- Dergi
- Felsefe Dünyası
- Sayfa
- 33–54
- DOI
- —
Özet
Platon diyaloglarında aşkı pek çok boyutuyla tartışma konusu edinir. Bu boyutlar içinde, aşk-üreme, aşk-kozmos, aşk-güzellik, aşk-etik, aşk-siyaset, aşk-yaratım, aşk-ölümsüzlük, aşk-eğitim ilişkisi gibi konular önemli bir yer tutar. Bu konulardan kimileri, özellikle aşk-kozmos, aşk-üreme, aşk-etik, aşk-eğitim ilişkisi gibi konular, kendisinden önce kimi doğa filozofları ve Sokrates tarafından ele alınıp işlenmiştir. O kendisinden önce yapılan bu tartışmalara, kendi felsefi anlayışından yola çıkarak önemli katkılar sağladığı gibi, aşkla siyaset, aşkla hakikat ve ölümsüzlük arasında da bağlar kurmuştur. Özellikle Symposion diyaloğunda, aşk, üreme, yaratım ve güzellik ilişkisinden yola çıkarak, aşkla hakikat ve ölümsüzlük arasında kurduğu bağ ve türsel, sosyal ve ebedi ölümsüzlük arasında yaptığı ayrım özgündür ve anlaşıldığı kadarıyla bir öncüsü yoktur. Onun bu ölümsüzlük türlerini, insanların epistemik kapasiteleriyle de ilişkilendirdiği, sıradan insanların türsel ölümsüzlüğe, zanaatçıların ruhsal ya da sosyal ölümsüzlüğe, hakikati elde eden filozofların ise ebedi ölümsüzlüğe ulaşacaklarını savunduğu görülür. O, aşk, üreme, yaratım ve güzellik ilişkisinden yola çıkarak saptadığı ölümsüzlük türlerini, Sokrates’le diyalektik içinde Diotima diye adlandırdığı bilge bir kadının dilinden aktarır. Aktarımını, kendi idealar öğretisi, anımsama kuramı, ruhun düşüşü ve yükselişi gibi temalar etrafında örer. Böylelikle ilk kez felsefe tarihinde, aşk rehberliğinde bedenlerden ruhlara ve bilgeliğe ve nihayet güzellik ideasının kendisine ulaşan bir hakikat merdiveni inşa eder. Sıraladığı üç ölümsüzlüğü de bu merdiven basamaklarıyla uyumlu bir şekilde sunar. İşte bu makale, Platon’un Symposion diyaloğunda kurduğu aşk, üreme, yaratım, güzellik ve ölümsüzlük ilişkilerini analiz etmekte; özel olarak Platon’un saptadığı üç tür ölümsüzlüğü, kendi felsefesiyle bağları ışığında ortaya koymayı amaçlamaktadır.
Abstract
Platon discusses the love from several dimensions in his dialogues. Within these dialogues such subjects as love-fertility, love-cosmos, love-beauty, love-ethic, love-politics, love-creativity, love-immortality, love-education have an important place. Some of these subjects, especially love-cosmos, love-fertility, love-ethic, love-education were dealt with by the nature phliosophers and Socrates. Not only did he make some important contributions to the discussions having been made before him from his own philosophical point of view but he also established some connections between love-politics, love-reality and love-immortality. Especially the connection he established between love, reality and the immortality using the relationship of love, fertility, creativity and the beauty and the discrimination he made between social and real-eternal immortality are very original and as far as it is understood it is unique. It is seen that he related these types of immortality to the epistemic capacities of human soul and he defends the fact that common people will reach as a species immortality, the artisans spiritual or social immortality and the philosophers will reach the rela-eternal immortality. He narrates the types of the immortality he determined using the realtionship of love, fertility, creativity, and the beauty from a wise woman he called as Diotima in a dilaectic way with Socrates. He weaves his narration around such subjects as his own teachings of ideas, the theory of recollection, the decline and the rise of the soul. Thus he builds the truth of a staircase that can reach form the bodies to the spirits and the wisdom and finally that can reach the the idea of beauty itself in the history of phlisophy for the first time under the guidance of the love. He presents the there types of the immortality he listed in harmony wtih the steps of this staircase. This article aims to analyze the relationship of love, fertility, creativity, beauty and the immortality he established in the dialogue of Symposium and particularly aims to put forward these three types of immortality he determined under the light of the connections of his philosophy .