On Dokuzuncu Yüzyıl Batı/ Amerikan Popüler Edebiyatında Türkofobi ve İslamofobi: Her Rescue from the Turks Romanının Oryantalist Okuması

Turkophobia and Islamophobia in the Nineteenth Century Western/ American Popular Fiction: An Orienttalist Reading of Her Rescue from the Turks (1896)

Özet

Bu makale, on dokuzuncu yüzyıl sonunda Amerikan popüler kültüründegözlemlenen ve İslamofobik ve Türkofobik tutumların sürdürülmesindeetkili olan görüntü ve temsillerin, St. George Rathborne’un (1854-1938)Her Rescue From the Turks (1896) adlı popüler romanındaki yansımalarınınayrıntılı bir incelemesidir. Macera-aşk romanı formatında sunulan anlatıedebi açıdan zayıf olsa da ucuz şovenist, erotik ve egzotik roman tarzınıngeniş okur kitleleri nezdindeki popülaritesi göz önüne alındığında, bugibi az bilinen ve hiç çalışılmamış olan on dokuzuncu yüzyıla ait kültürelmetinleri dikkate sunmak—bu örnekte Türkler ve Türk-İslam kültürüüzerinden— Batı’nın yabancı bir kültüre ve insan topluluğuna karşı tutumunu daha iyi kavramak açısından önem arz etmektedir. Bu doğrultuda, bu metinde gözlemlenen Türk öteki hakkında klişeleşmiş algılarıtanımlamak, günümüz Hollywood filmlerinde Doğu hakkında oluşturulan sinematik kodlarının (örneğin karakter gelişiminde, olay örgüsündeve mekan tasvirinde) nereden kaynaklandığını ve nasıl sürdürüldüğünüanlamak açısından da anlamlı olacaktır. Metin incelemesi sonucunda kısaca şu sonuçlara varılabilir: Oryantalist temsiller sayesinde, Rahtborne’unpopüler romantik romanı İç Savaş sonrası Amerikan vatanseverliğinin şovenist bir kutlaması; Hristiyanlıktan aşağı konumlandırılmak suretiyle tavizsiz bir İslam karşıtlığı; yanlış biçimlendirilmiş Doğulu kadın ve haremtemsili üzerinden Batı kadını için sahte üstünlük yaratma girişimi; ve “ilerive rasyonel” Amerikalı Batılı karşısında “geri ve ilkel” bir Osmanlı Türköteki oluşturma gayreti olarak okunabilir.

Abstract

This article will be an examination of the images and representations, catalyst in perpetuation of both Islamophobia and Turkophobia, maintained in American popular culture at the end of the nineteenth century, by a close study of St. George Rathborne’s (1854-1938) popular dime novel Her Rescue from the Turks (1896). Even though the narrative in the format of romance in this study is a clear example of a poor literary taste, given the popularity of cheap chauvinistic, erotic and exotic romances with the general populace and therefore its wide readership, bringing these now-lesser-known nineteenth century cultural texts to attention is important in terms of forming a better picture about the West’s stance against a foreign culture and a people, namely the Turks and Turkish culture at that point of history. By identifying the stereotypical conception of the Turkish other in a nineteenth century text, it will surely be a meaningful observation to see where the modern Hollywood’s cinematic codes about the East (e.g. in character development, plot and setting) are based and how they are sustained. The paper concludes the following: The popular romance of Rathborne’s, due to its Orientalist perceptions, becomes a jingoistic and chauvinistic celebration of the American patriotism; an unrelentingly demeaning portrayal of Islam as inferior to Christianity; a misinformed representation of Oriental women and the harem only serving to the creation of a false sense of superiority for their Western counterparts; and a view of irredeemably backward and primitive Ottoman Turkish culture in opposition to an advanced and rational American West.