Akdeniz Bölgesi hayvancılık işletmelerinde gübrenin yarattığı çevre kirliliği

Environmental pollution caused by existing manure from animal farms in Mediterranean Region

Özet

Hayvan barınaklarında üretilen gübre, uygun bir şekilde depolanmadığı zaman, koku ve görüntü kirliliğini de kapsayan çevre kirliliği oluşturmaktadır. Gübre mutlaka ileride değerlendirilmek üzere standartlara uygun olarak kapalı bir şekilde inşa edilmiş gübreliklerde depolanmalıdır. Gübrelikler belirli süreler içerisinde, gübreyi depolayabilecek kapasitede olmalıdır. Gübre kapalı alanlarda biriktirilerek çevre kirliliğinin önüne geçilebilir. Araştırma, Adana, Mersin ve Burdur yöresindeki hayvancılık işletmelerinde yürütülmüştür. Araştırma alanındaki işletmelerde ortaya çıkan gübrenin nasıl bir çevre kirliliği oluşturduğunun belirlenmesi hedeflenmiştir. İşletmelerin belirlenmesinde ise gayeli örnekleme yöntemi kullanılmış ve 197 hayvancılık işletmesi araştırmanın materyalini oluşturmuştur. Anket uygulanacak işletmelerin seçiminde basit tesadüfî örnekleme yöntemi kullanılmıştır. İncelenen hayvancılık işletmelerinde yardımcı bölmeler, özellikle, katı ve sıvı gübrenin depolandığı yapılar büyük oranda ihmal edilmiştir. İşletmelerin %80'inde hayvansal atık olarak değerlendirilen gübrenin açıkta biriktirildiði belirlenmiştir. Bu nedenle barınaklarda üretilen gübrenin koku ve görüntü kirliliğine neden olduğu, gözle görülen kirlilik olarak belirlenmiştir. Ayrıca, gübrenin hiçbir önlem alınmadan gelişi güzel yığınlar halinde biriktirildiği sürece, yüzey ve taban suyu için de birer kirletici kaynak olacağı kanısına varılmıştır.

Abstract

Manure from livestock building, when not stored properly, causes environmental problems including odor and visual pollution. The manure supplied from animal barns should necessarily be stored for future use in closed manure storages, which are built according to standards. Manure storages should have enough capacity to store manure for certain days. Closed manure storage structure can be used to prevent environmental pollution caused by manure from animal farm. The study was conducted at animal farms in Adana, Mersin and Burdur province. The aim was to investigate effects of manure produced at the farms on environmental pollution. Farms were chosen employing aimed sampling method and 197 farms constituted the material of the study. Simple random sampling method was used to select farms in the questionnaire. Auxiliary sections of buildings at which solid and liquid manure were stored at farm surveyed were mostly neglected. It was determined in 80% of the farms; manure which is used as animal waste was stored outside. Results showed that animal manure caused odor and visual pollution. Additionally, it was concluded that animal manure was considered as a pollutant to surface and ground water as long as it is stored outside in a pile.