Yûsuf u Züleyhâ Mesnevilerinde Rüyaların Amaç ve İşlevleri Üzerine Bir Değerlendirme

Özet

Rüyanın, antik medeniyetlerden beri günlük hayat, kutsalmetinler, edebiyat gibi farklı sahalarda çeşitli amaç ve işlevleriolmuştur. Rüya, genelde gayb bilgisine erişmede bir araç olarakgörülüp ona belli bir kutsiyet atfedilegelmiştir. Yusuf peygam-berin peygamberliğinin rüyayla başlaması ve rüya tabir ilmiyleteçhiz edilmesinin, bu kutsiyeti pekiştirdiği düşünülebilir.Rüya motifinin özellikle Yusuf u Züleyha mesnevilerindetahkiyede sıkça başvurulan, çeşitli amaç ve işlevleri olan bir öğeolduğu görülmektedir. Süle Fakih, Şeyyad Hamza, Darîr,Garîb, Hamdî, Hatâyî, Kemalpaşazade, Taşlıcalı Yahya veGubârî’nin bu çalışmada incelenen mesnevilerinde bu amaç veişlevlerin gelecekten haber verme ve harekete geçirme, şimdikizaman bilgisi verme, âşık etme, müşkülün halli/öğüt vermeolduğu tespit edilmiştir.