Lomber disk herni operasyonu sırasında gelişen vasküler komplikasyonlar

Ertuğrul ÖZAL, Hakan BİNGÖL, Faruk CİNGÖZ, Savaş Bilgehan ÖZ, Ufuk DEMİRKILIÇ, Ahmet Turan YILMAZ, Harun TATAR

Özet

Lomber disk herni cerrahisi sırasında damar yaralanmaları seyrek görülmesine karşın fatal seyirlidir. 1988-2000 yılları arasında, lomber disk herni operasyonu komplikasyonu olarak damar yaralanması gelişen 13 hasta retrospektif olarak incelendi. Bir vakada L5-S1, diğerlerinde L4-L5 disk aralığına müdahale edilmişti. En sık yaralanan damar sol kommun iliyak arter (%42,1) ve sol kommun iliyak ven (%21) idi. Hastaların sekizinde olay akut gelişmişti ve kanamaya bağlı preşok tablosu vardı. Kronik olan 5 hastanın dördünde yalancı anevrizma, birisinde ise arteriovenöz fistül mevcut idi. Akut vakalarda en önemli bulgu tıbbi müdahaleye yanıtsız hipotansiyon idi. Kronik vakaların ikisi asemptomatikti. Akut vakalara ilk 6 saatte, kronik vakalara ortalama 34,5±4 ay da müdahale edildi. Akut 13 damar yaralanmasından 8 tanesi arteriyel idi. Bunlarda arter devamlılığı 4 hastada dacron greft ve bir hastada safen ven greft interpozisyonu ile sağlandı. Kalan 3 arter yaralanması ve 5 ven yaralanması primer sütür ile tamir edildi. Dacron greft kullanılan 4 hastadan ikisinde greft enfeksiyonu gelişti. Hiçbir vakada operatif mortalite görülmedi. Hastaların ortalama 5 _ yıl (3 ay - 12 yıl) takiplerinde damar problemleri olmadı. Lomber disk herni operasyonu sırasında gelişebilecek damar yaralanmalarının erken dönemde farkedilmesi ve uygun cerrahi teknikle düzeltilmesi hayat kurtarıcıdır.

Abstract

Vascular complications related to lumbar dişe operations are rare but extremely fatal conditions. We retrospectively analysed 13 cases of vascular complications occurred during lumbar dişe operations betvveen the years 1988 and 2000. Surgical approach was through L5-S1 in öne case and, L4-L5 in the others. The most commonly effected vessels were left arteria iliaca communis (42,1%) and left common iliac vein (21%). in 8 of the patients shock ör preshock was developed because of haemorrhage on acute phase. Missed injuries vvhich were appeared at late postoperative period were pseudoaneurysm in 4 cases and arteriovenous fistula formation in 1 . The most specific symptom in diagnosis was the hypotension vvhich was resistant to medical therapy. Three of the cases at late postoperative period vvere asymptomatic. Of the 13 vascular injury diagnosed at the acute phase, 8 were arterial. Four of them under-went Dacron graft interposition and 1 saphenous vein graft interposition. Remaining 3 arterial and 5 venous injury vve-re repaired by primary suturation. in 2 cases in vvhich Dacron graft interposition had been performed graft infection developed. There was no operative mortality. During mean 5 _ years (3 months-1 2 years) follow up period none of the patients had any problem related to vascular injury. Diagnosis of vascular injuries which may occur during lumbar dişe operations and urgent surgical therapy is important and will save the patients life.