Dergiler / Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Derg. / 2004 / Cilt: 1 - Sayı: 10-11
Bir İlköğretim Okulu 5., 6., 7., ve 8. Sınıf Öğrencilerinin En Çok İzledikleri Televizyon Programları ve Bu Programların Şiddet İçeriği Yönünden Değerlendirilmesi
- Sayfa
- 64–70
- DOI
- —
Özet
Çocuklarda televizyon izleme alışkanlığı ile saldırgan davranış gösterme arasındaki ilişkinin farklı şekillerde olabileceği ifade edilmektedir. Ergenlik dönemi çocukların, psiko-sosyal özellikleri itibariyle, şiddete daha eğilimli oldukları bir dönemdir. Ayrıca, çocuklar bu dönemde edindikleri davranış kalıplarını yetişkinlik dönemine de taşımaktadırlar. Bu çalışmanın amacı, bir ilköğretim okulunda erken adolesan çağındaki çocukların en çok izledikleri televizyon programlarının ve bu programlardaki bazı şiddet öğelerinin saptanmasıdır. Araştırma, Ankara Hacı Bayram ilköğretim Okulu 5-8. sınıflarında, Nisan 2000 tarihinde yapılmış olan kesitsel bir çalışmadır. Araştırmanın evrenini 5-8. sınıflarda okuyan 622 öğrenci oluşturmaktadır. Örnek büyüklüğü 238 olarak hesaplanmış, rasgele belirlenen 8 sınıfta 267 öğrenciye ulaşılmıştır. Veriler gözlem altında uygulanan anket ile toplanmıştır. En çok izlenen programlarda sergilenen şiddet, türlerine göre sayılıp program süresine (dk) bölünerek "birim başına şiddet miktarı" da hesaplanmıştır. Öğrencilerin boş zaman aktivitelerinde ilk sırayı televizyon seyretmenin aldığı, %37.1'inin televizyon seyretmelerinin kısıtlandığı; en sık ana haber bülteni, yerli diziler, magazin programları ile çizgi filmleri izledikleri ve en çok izlenen çizgi film ile ana haber programının aynı zamanda birim zamandaki şiddet içeriğinin en fazla olduğu saptanmıştır. Yetişkinler için çekilmiş olan çocuklar tarafından da ilk iki sırada izlenen dizilerden birinde dakikada 2,5, diğerinde 2,8 şiddet öğesi saptanmıştır. Bir yandan çocukların yaşamında televizyon seyretmenin yerini daha eğitici, eğlendirici, bedensel, ruhsal ve bilişsel yönden daha geliştirici etkinliklerin alması için çaba göstermek, bir yandan da bu denli yoğun seyredilen televizyon programlarının içeriğindeki şiddet öğelerinin azaltılması yönünde çalışılması gerekmektedir.
Abstract
Adolescence is a developmental period in which children are likely to display violent motives and activities, due to psychosocial changes in their lives. Behavioral growth and changes in this period are also crucial because they underlie personal characteristics in adult ages. Various studies have suggested a relation between violent behaviors in adolescents and adolescents' exposure to/preference of television programs, but results are inconclusive and somewhat contradictory. This study aimed to study a group of elementary school children with respect to the television programs they preferred to watch, and violent scenes/messages in such programs. A cross-sectional study was conducted in Hacı Bayram Elementary School, in Ankara, to represent all children (N= 622) attending grades 5 through 8, as of April 2000. A sample size of 238 children was calculated to be sufficient: a cluster sampling was used and 8 classes were randomly selected, corresponding to a total of 267 children. Data were collected using a self-administered, standardized questionnaire. The content of all TV programs reportedly watched over a given interval was evaluated by scoring their content of violence motives/messages by calculating "violence per unit" (VPU). VPU was calculated by dividing the total number of violent scenes/messages in a given program (minutes) by the total duration of that program (minutes). "Watching television" was the most commonly reported activity done by children in leisure time. Only 37.1% of the children were limited by their parents in timing and/or duration of watching television. The most commonly watched television programs were prime time news, native soap operas, magazine programs, and cartoons. Both the prime time news and cartoons preferred by the children had the highest level of violence per unit, as calculated by the researchers. The most commonly preferred soap operas watched were originally produced for adults, and the violent motives/scenes per unit was 2.5, and 2.8 per minute, respectively. The authors believe that educators and parents should try to replace the habit of "watching television" asa leisure time activity by more instructional, yet, joyful, leisure time activities which could affect adolescents' physical, social, and cognitive development in a positive way. Also, the violent content of television programs should be lessened perceptibly.