Julian Barnes ve Minör Tarih

Özet

Julian Barnes çoğunlukla tarih kavramı üzerinde radikal deneyler gerçekleştiren bir yazardır. Yazar, romanlarında susturulmuş olanların tarihini ön plana çıkarabilmek maksadıyla resmi tarihi üzerinde oynar. Yazarın resmi tarihe dahil edilmeyenleri gün yüzüne çıkarırken, son derece distopik bir mod yakaladığı ve dünyayı terör, felaket ve krizlerle dolu bir dünya olarak resmettiği gözlemlenir. Bu çalışma, yazarın eserlerinde tarihi bir distopya ya da bir distopyalar tarihi olarak sunduğunu savunmakta ve yazarın tarih anlayışını “hystopia” olarak adlandırmaktadır. Barnes’ın eserlerinde tarih hem felaketlerle dolu oluşu hem de geçmişin yalnızca tek bir temsilini empoze etme gayesiyle son derece öznel, güvenilmez ve faşist bir şekilde yaratılması dolayısıyla bir “hystopia”dır. Ancak Barnes bir distopya olarak tarihin keskinliğini ve kesinliğini sorunsallaştıracak ve çizgisel yapısında kırılmalar yaratacak alternatif tarihlere de yer verir. Bu çalışma bu alternatif tarihleri, Deleuzyen bir çerçevede çizgisel olmayan, rizomatik ve olaysal olarak tanımlanabilecek “minör” tarih olarak adlandırmakta ve Deleuze ve Guattari’nin felsefesi ışığında Barnes’ın tarih anlayışının minör politikalarla olan yakınlığını ortaya koyarak çalışmada öne sürülen “hystopia” ve “minör tarih” kavramlarını derinlemesine ele almayı amaçlamaktadır.

Abstract

Julian Barnes is predominantly known for his radical experiment with the notion of history. He uses and abuses official accounts of history in order to register a history of the unvoiced in his novels. In his attempt to foreground what is unregistered in history, he often ends up embracing a very strong dystopian mode, depicting a world full of terrors, disasters and crises. As this article argues, he presents a “hystopia,” that is, a history of dystopia or history as a dystopia. In Barnes, history is a hystopia not only in the sense that it is full of catastrophes, but also in the sense that it is subjective, unreliable and even fascistic in imposing only a single version of the past. Barnes creates alternative histories which downplay the absoluteness of the official accounts and create ruptures in the causal lines of hystopia. In this sense, these alternative accounts can be seen as “minor” history in Deleuzian terms, which is non-linear, rhizomatic and eventful. Against this background this article aims to elaborate on these new notions of “hystopia” and “minor history” in Barnes’s novels, addressing the relation of his understanding of history to minoritarian politics in the light of Deleuze and Guattari’s philosophy.