Dergiler / ÇOMÜ Ziraat Fakültesi Dergisi / 2016 / Cilt: 4 - Sayı: 2

Nar Çeşitlerinin Erselik ve Fonksiyonel Erkek Çiçeklerinde in Vitro Polen Çimlenmesi Üzerine Brassinosteroid, Naftalen Asetik Asit ve Giberllik Asitin Etkileri

Effects of Brassinosteroid, Naphthalene Acetic Acid and Gibberellic Acid on In vitro Pollen Germination of Bisexual and Functional Male Flowers of Pomegranate Cultivars

Sayfa
45–50
DOI
—

Özet

Nar Çeşitlerinin Erselik ve Fonksiyonel Erkek Çiçeklerinde in Vitro Polen Çimlenmesi Üzerine Brassinosteroid, Naftalen Asetik Asit ve Giberllik Asitin Etkileri Bir nar ağacı üzerinde bulunan iki farklı tipteki çiçek (erselik ve fonksiyonel erkek) kendilerine ait polen üretmektedir. Bu şekilde farklı polen kaynaklarına sahip olmak, yetiştiricilere veya ıslahçılara melezleme açısından bir seçenek sunmaktadır. Bu bakış açısıyla, üç nar çeşidinin (,,Antalya-14", ,,Aşınar" ve ,,Çekirdeksiz") her iki tip çiçeğinden toplanan polenler, içinde gibberellik asit (GA3), naftalen asetik asit (NAA) ve 24-epibrassinolid (EBR) bulunan besin ortamı (%1 agar ve %20 sakkaroz) içerisinde in vitro çimlenme yetenekleri açısından test edilmiştir. 24 saatlik inkübasyondan sonra polenler değerlendirilmiş ve çimlenme oranları saptanmıştır. Farklı çiçeklerden elde edilen polenlerin çimlenme yetenekleri çeşide göre büyük farklılık göstermiştir. ,,Antalya-14" ve ,,Çekirdeksiz" çeşitlerinin erselik çiçekleri önemli düzeyde düşük orana sahip olurken ,,Aşınar" çeşidinde bu durum gözlenmemiştir. Hormonların etkileri büyük çoğunlukla polen kaynağı, hormon tipi ve konsantrasyonu ile çeşide bağlı olmuştur. GA3 erselik çiçeklerde oranı düşürmekle beraber fonksiyonel erkek çiçeklerde bu etki aynı yönde olmamıştır. NAA bütün polenlerin çimlenmesinde azalmaya neden olmuştur. Öte yandan EBR genel olarak arttırdıysa da bu etki esas olarak çiçek tipi ve çeşit ile ilişkili olmuştur. Fonskiyonel erkek çiçeklerinde yüksek çimlenme yeteneği olan çeşitlerin yeterli tozlanmayı güvence altına alacağı ve/veya diğer çeşitleri için tozlayıcı olarak kullanılabilecekleri düşünülebilir.

Abstract

The two types of flowers (bisexual and functional male) on a pomegranate tree produce their own pollen. Having these different sources for pollen can enable growers or breeders to have an option for crossing purposes. With this point of view, pollen collected from both type of flowers of three cultivars, ,,Antalya-14", ,,Aşınar" and ,,Çekirdeksiz", were tested for their ability to germinate in vitro on a medium (1% agar and 20% sucrose) containing three different group of hormones, gibberelic acid (GA3), naphthalene acetic acid (NAA) and 24-epibrassinolide (EBR). After 24 hours of incubation, pollens were evaluated and germination ratios were determined. Germination ability of pollen from different flowers greatly differed depending on the cultivars. Bisexual flowers from ,,Antalya-14" and ,,Çekirdeksiz" had significantly lower ratio, but not in cv. ,,Aşınar". Effects of the hormones were mostly dependent on pollen source, type and concentration and also cultivar. GAreduced the ratio in bisexual flowers but the effect on functional males was not in the same manner. NAA caused a decrease in all pollen germination. EBR on the other hand, generally increased it while this influence was mainly related with the flower type and cultivar. A deduction can be made as cultivars with high germination ability in their male flowers could ensure adequate pollination and/or can be used as pollinators for other cultivars.