Manisalı iki sufi şair, ibn îsâ akhisarî ve birrî mehmed dede’nin perde gazellerinin şerhi

The commentary of curtaın gazels of ıbn ısa akhısarı and bırrı mehmed dede, two sufıst poets from Manısa

Özet

Metinli tiyatro eserlerinin birbirinden çok farklı ve çeşitli, giriş ve geçişlerinin bulunduğu bilinmektedir. Geleneksel Türk halk tiyatrosunun önemli ürünlerinden olan Karagöz oyunlarının giriş kısmında Hacivat tarafından okunan şiirlere “perde gazeli” denir. Klâsik Türk edebiyatı nazım biçimlerinden gazel şeklinde yazılan bu şiirler, gölge oyununun tasavvufî yönü ile ilişkilendirilerek açıklanabilir. Bu çalışmada Manisalı iki şairin, İbn Îsâ Akhisarî‟nin (ö.1531) perde gazeli tarzındaki bir şiiri ve Birrî Mehmed Dede‟nin (ö. 1715?) bu şaire nazire olarak yazdığı bir başka perde gazeli şerh edilecektir.

Abstract

It is a well established fact that textual theater plays have a wide array and different introductions and transformations. The poems recited by Hacivat in the Karagoz theatric displays of traditional Turkish theater are known as gazels of curtain. Written in verse style of classical Turkish literature these poems are associated with the sufi dimension of the shadow theather. This study shall elaborate a current gazel form of poem of Ibn Isa Akhisari and a response of Birrî Mehmed Dede to the previous poet as a curtain gazel.