BÜTÜNLEŞİK SİSTEM YAKLAŞIMIYLA KATI ATIK İŞLEME TESİSLERİNİN ETKİNLİĞİNİN ARTTIRILMASI: MANİSA İLİ ÜZERİNE BİR ÇALIŞMA

IMPROVING THE EFFECTIVENESS OF SOLID WASTE TREATMENT PLANTS VIA INTEGRATED SYSTEM APPROACH: A CASE STUDY ON MANISA

Özet

Bu çalışma, ülkemizde yeni inşa edilen katı atık işleme tesislerinin etkinliğinin nasıl arttırılabileceğini araştırmaktadır. Son zamanlarda birçok belediye, modern katı atık işleme tesisleri için büyük kamu yatırımları yapmıştır. Günde yüzlerce ton atık işleyebilecek şekilde tasarlanan bu tesislerin hem çevreye hem de ekonomiye olumlu katkıları bulunmaktadır. Fakat diğer atık yönetimi faaliyetlerindeki (örn. atık toplama ve taşımadaki) verimsizlikler, bu tesislerin pozitif katkılarını sınırlayabilmektedir. Bu nedenle, inşa edilen bu atık işleme tesislerinden maksimum fayda elde edilebilmesi için belediye katı atık sistemindeki darboğazların tespit edilmesi ve giderilmesi gereklidir. Bu çalışma, Manisa’nın katı atık sistemini inceleyerek Manisa Büyükşehir Belediyesi tarafından yeni yapılan Uzunburun Katı Atık Bertaraf Tesisinin etkinliğinin nasıl arttırılabileceğini araştırmıştır. Bu çerçevede, belediye görevlileri ile görüşmeler yapılarak Uzunburun Katı Atık Bertaraf Tesisinin etkinliğini azaltan darboğazlara ışık tutulmuştur. Ardından, bu darboğazların giderilmesi için gerekli olan eylemler bütünleşik katı atık yönetimi modeli uygulanarak ortaya konmuştur. Sonuçlar, sosyo-ekonomik ve kültürel konuların öncelikli olduğunu gösterse de bu konularda yapılacak eylemlerin etkisinin ancak uzun zaman periyodunda görülmesinin mümkün olabileceğine işaret etmektedir. Bununla birlikte araştırma sonuçları, daha kısa sürede olumlu sonuçlar sağlayabilecek teknik, yasal ve kurumsal adımların da var olduğunu ortaya koymaktadır.

Abstract

This study investigates the ways of improving theeffectiveness of the recently constructed waste treatment plants inTurkey. Many municipalities have made large public investments onmodern solid waste treatment plants. These plants, designed toprocess hundred tons of waste per day, positively contribute to boththe environment and the economy. However, the inefficiencies inother waste management activities (e.g. waste collection,transportation) could limit these plants’ contributions, making it apriority to identify and remove the bottlenecks in the municipal solidwaste system. This study examines the municipal solid waste systemof Manisa, including the recently constructed Uzunburun Solid WasteTreatment Plant. Interviews with municipal public managers wereconducted to shed light on bottlenecks that could limit theeffectiveness of Uzunburun Plant. Then, integrated solid wastemanagement framework was used to reveal possible ways to removethese bottlenecks. According to results, socio-cultural issues are ofprime importance; however, the effects of actions addressing theseissues are only observable in the long-term. Nevertheless, the resultsshow that improvements can be made in a shorter-time periodthrough some technical, legal, and institutional steps.