LUCAS PARADOX’UNUN YENİDEN İNCELENMESİ: BRICS ÜLKELERİ İÇİN ÇEKİM MODELİ YAKLAŞIMI

Özet

Neo-klasik teorinin, ülkeler arasında yatırım getirileri farklılığı ortadan kalkıncaya kadar sermayenin gelişmiş ülkelerden gelişmekte olan ülkelere akması gerektiği tezini Hindistan ve ABD için analiz eden Lucas (1990), Hindistan’da sermayenin marjinal getirisinin ABD’dekinin yaklaşık 58 katı olmasına rağmen ABD’den Hindistan’a doğru böyle bir sermaye akımının gerçekleşmediği bulgusuna ulaşmıştır. Lucas, bu paradoksal bulguyu; beşeri sermaye farklılıkları, beşeri sermayenin dışsal faydaları ve sermaye piyasası eksiklikleri olmak üzere üç etkene bağlı olarak açıklamaktadır. Lucas’ın paradoksal bulguları konu üzerinde yoğun tartışmaları beraberinde getirmiş ve sermaye akımlarının başka belirleyicileri üzerine araştırmalara yol açmıştır. Bu tartışmalardan esinlenerek hazırlanan bu çalışmada, 2002-2014 dönemi panel verileri kullanılarak BRICS ülkeleri (Brezilya, Rusya, Hindistan, Çin, Güney Afrika) için Lucas Paradoksu’nun varlığı sorgulanmıştır. Bu doğrultuda çekim modeli aracılığıyla ikili doğrudan yabancı sermaye akımlarının incelendiği çalışmanın analiz sonuçları, BRICS ülkelerinde Lucas Paradoksunun varlığını doğrulamaktadır. Bir diğer ifadeyle, BRICS ülkelerine yapılan doğrudan yabancı yatırımlarda sermayenin marjinal getirisinin önemli bir belirleyici olmadığı sonucuna varılmıştır. Çalışmadan elde edilen genel sonuçlar BRICS ülkelerine yapılan doğrudan yabancı yatırımların kurumsal kaliteye, yığılma etkisine, ticarete açıklık derecesine, döviz kuruna ve enflasyondaki oynaklığa bağlı olduğunu göstermektedir.

Abstract

Although the neo-classical theory argues that capital should flow from developed countries to the developing countries until the marginal return of investment among countries is equalized, Lucas (1990) reached the conclusion that such capital flows have not occurred from US to India even though the marginal return of capital in India is about 58 times that of US. Lucas explained this paradoxical finding as of stemming from primarily human capital differences, external benefits of human capital and capital market imperfections. Lucas’s paradoxical findings brought intense debates with it on the subject and led to researches on other determinants of capital flows. In accordance with these discussions, our study questioned the existence of Lucas Paradox for BRICS countries (Brazil, Russia, India, China, South Africa) using panel data for 2002-2014 period. Findings obtained from the Augmented-Gravity model confirm the existence of Lucas Paradox in BRICS countries. In other words, marginal return of capital is not an important determinant of capital inflows towards BRICS countries. The general conclusions of the study show that capital inflows depend on institutional quality, agglomeration effect, trade openness degree, exchange rate and volatility of inflation.