Kuruluşundan 21. Yüzyıla: 1990’larda NATO’da Devamlılık ve Dönüşüm

From its Establishment to 21st Century: Continuity and Transformation in NATO in the 1990s

Özet

NATO, 1949 yılında Sovyet yayılmacılığının engellenmesine yönelik olarakkurulmuş bir savunma örgütüdür ve Soğuk Savaş döneminde Batı’nınsavunma ve güvenliği açısından hayati bir rol oynadı. 1991’de SB’nin dağılmasından sonra Sovyet tehdidi ortadan kalktığı için uluslararası sistemdebarış ve istikrarın hâkim olacağı ve bu bağlamda da NATO’ya artık ihtiyaçkalmadığına yönelik fikirler dile getirildi. Fakat kısa sürede bu yaklaşımınbir yanılsama olduğu anlaşılmıştır. NATO, yeni güvenlik ortamında, bütüncülgüvenlik anlayışı odağında 1990’larda bir dönüşüm süreci geçirmiştir.Bu çalışma, bir taraftan kuruluşu ve Soğuk Savaş dönemindeki stratejik vizyonuitibarı ile NATO’da devamlılığı diğer taraftan da uluslararası sistemdeortaya çıkan yeni güç dengeleri ve yeni tehditler bağlamında 1990’lardaortaya koyduğu yeni stratejileri ve geçirdiği dönüşümü ortaya koymaya çalışacaktır. Bu dönemde NATO bir ittifak hattı olmanın ötesine taşınmış veuluslararası stratejik-siyasi-ekonomik yapının merkezi haline gelmiştir.

Abstract

NATO is a defense organization, established in 1949, in order to prevent Soviet expansionism and performed a vital role for the security and defense of the West during the Cold War. Following the dissolution of the SU in 1991, approaches were set forth claiming that since Soviet threat disappeared, peace and security will dominate the international system and therefore there is no need for NATO. However, it has, soon, been understood that this approach is an illusion. Within the new security environment, NATO experienced a transformation process within the context of collective security perspective during the 1990s. This study tries to set forth on the one hand continuity in NATO regarding its establishment and strategic vision during the Cold War, and on the other hand, NATO’s new strategies and transformation during the 1990s in relation with new power balance and new threats in the international system. During this period, NATO has been transformed beyond a simple alliance and become the strategic-politicaleconomic center of international structure

Anahtar kelimeler: NATO, Bütüncül Güvenlik, Stratejik Vizyon, Devamlılık, Dönüşüm