Türkiye’deki bazı Brassicaceae türleri üzerine karşılaştırmalı polen morfolojisi çalışmaları

Özet

Polen apertür tipi, şekli, boyutu, polar eksen uzunluğu, ekvatoral eksen uzunluğu, P/E oranı, kolpus uzunluğu, sekzin ve nekzin kalınlığı, S/N oranı, süslenme tipi, lümen şekli ve genişliği ışık ve taramalı electron mikroskobu kullanılarak belirlenmiştir. 19 oymağa ait 30 cinsten 43 takson için 3 nitel ve 8 nicel polen karakterine dayalı olarak Gover’s genel benzerlik katsayısı ve UPGMA kullanılarak çok değişkenli bir analiz gerçekleştirilmiştir. İncelenen tüm taksonlarda, polen taneleri genellikle küçük veya orta büyüklükte ve trikolpat olup, Matthiola longipetala’nın dışında belirgin bir apertüre sahiptir. Polen şekli prolat-sferoidalden perprolata kadar değişiklik göstermiştir. Ekzin süslenmesi mikroretikülat, retikülat veya makroretikülattır. Bazı türlerde retikülat süslenme mikroretikülat ile, bazı türlerde de makroretikülat süslenme ile birlikte bulunmuştur. Bazı cinslere ait taksonların dendogram üzerinde birbirine yakın olarak konumlanışı, Brassiceae, Alysseae, Sisymbrieae ve Camelineae gibi bazı oymakların kısmen desteklendiğini göstermektedir. Dendrogramda birbirine yakın konumlanan yakın akraba olan bazı oymakların bazı önceki moleküler çalışmalarda kısmen desteklenmesi dikkate değerdir. Ekzin süslenmesine ek olarak, polen boyutu, şekli, sekzin ve nekzin kalınlığı ve kolpus uzunluğu en kullanışlı karakterlerdir. Bu karakterler familya içindeki bazı cinsleri, türleri kısmen de oymakları tanımlamak ve ayırt etmek için kullanılabilir. Bu karakterler ayrıca, bazıları burada ilk kez incelenen bazı Brassicaceae taksonlarının polen taneleri hakkında ayrıntılı bilgi sağlamakta olup, elde edilen bu bilgiler gelecekteki polen çalışmalarında karşılaştırmalar için yararlı olacaktır.

Abstract

Pollen aperture type, shape, size, polar axis length, equatorial axis length, P/E ratio, colpus length, thickness ofthe sexine and nexine, S/N ratio, ornamentation type, and lumen shape and width were determined by using light andscanning electron microscope. A multivariate analysis was carried out using the Gover’s general similarity coefficientand UPGMA based on 3 qualitative and 8 quantitative pollen characters for 43 taxa belonging to 30 genera and 19tribes. In all of the taxa studied, the pollen grains were generally small or medium-sized, tricolpate, except in Matthiolalongipetala, with an inconspicuous aperture. The shape varied from prolate-spheroidal to perprolate. The exineornamentation was microreticulate, reticulate, or macroreticulate. In some species, reticulate ornamentation was foundtogether with microreticulate, and in some others, with macroreticulate ornamentation. It was seen that some taxabelonging to some genera placed near each other in the dendogram partially supported some tribes, such as Brassiceae,Alysseae, Sisymbrieae, and Camelineae. It is notable that some closely-related tribes were placed near each other on thedendrogram, which partially supports some previous molecular studies. In addition to exine ornamentation, the pollensize, shape, sexine and nexine thickness, and colpus length were the most useful characters. These characteristics can beused to identify and distinguish some genera, species and partly tribes within the family. They also provide detailedinformation on the pollen grains of some Brassicaceae taxa, some of which were studied herein for the first time, andthis knowledge will be useful for comparisons in future pollen studies.