Ev Temelli Palyatif Bakım

Özet

Palyatif Bakım (PB) yaşamı tehdit eden hastalığa bağlı sorunla karşılaşan hasta ve ailelerinin yaşam kalitesini artıran bir yaklaşım olarak tanımlanmaktadır. PB hizmetleri, çoğunlukla hastanelerde yataklı tedavi birimlerinde verilmekte olup ciddi hastalığı olan hastalar için uygun bir bakım verme modeli olarak kabul görmektedir. PB ihtiyacının artmasıyla birlikte, birçok sağlık sistemi, hastane, hastane dışında ve evde bakım hizmetlerine PB’yi entegre ederek yeni programlar geliştirmektedir. Ev temelli PB ileri dönem kalp, böbrek, solunum yolu hastalıkları, kanser ve kronik nörolojik bozukluklar gibi kronik, yaşamı sınırlayıcı sağlık sorunları olan, hastaların yaşadığı evde, fiziksel, psikolojik ve manevi ihtiyaçlarının karşılanmasını sağlayan, bakım yaklaşımıdır. Doktor, hemşire vb. sağlık çalışanları ve gönüllülerinden oluşan, PB konusunda eğitilmiş multidisipliner bir ekip tarafından hastanelerin PB programlarına bağlı olarak verilir. PB ihtiyacı olan bu hastalar genellikle yaşam sonu dönemlerini yoğun bakım ünitelerinde (YBÜ) geçirmekte olup YBÜ’de kalış süreleri ve mortalitelerinin yüksek olduğu, ayrıca maliyelerinin de fazla olduğu bilinmektedir. Ev temelli PB gelişmiş ülkelerde yaşamı sınırlayıcı hastalıkları olanlar için bir bakım modeli olarak görülse de henüz yeterli değildir. Ülkemizde de nüfusumuz her geçen gün yaşlanmaktadır. Bununla birlikte PB ve evde bakım hizmetleri oldukça yeni olup her ikisi de ihtiyacı karşılayacak düzeyde değildir. Bu nedenle ülkemizin sosyokültürel yapısı ve sağlık politikalarına göre PB hizmetlerinin evde sağlık hizmetlerine entegre edilmesi gereklidir.

Abstract

Palliative care (PC) is defined as the approach that improves qualityof lives of patients and their families who face up with the problemsaccompanied with life-threatening conditions. Provided usually inan inpatient setting, PC services are considered as an appropriatecaregiving model for patients with critical illnesses. As the needfor such services increases, many healthcare systems has beendeveloping novel programs that integrate PC to their healthcareservices in-hospital, outside the hospital, and home-based settings.Home-based PC is the care approach that provides meeting ofphysical, psychological, and moral needs of the patients withchronic and disabling health problems such as advanced cardiac,renal, respiratory, malignant, and neurological conditions in homebased setting. It is provided by a multidisciplinary team that hastraining in PC and that consists of physicians, nurses, public healthprofessionals, and volunteers in line with PC programs of hospitals.Patients in need of PC have higher mortality and length of stay atintensive care units (ICU) with increased costs; in fact, they oftenlive their terminal days in ICU. Even though it is considered as amodel of care for those with life-limiting conditions in developedcountries, home-based PC is still not sufficient. In our country,population gets older year by year. However, PC and home-careservices are quite new and both are not yet up to the level to meet theneeds. Therefore, PC services should be integrated into home-careservices bearing in mind the sociocultural structure and nationalhealth policies of our country.