Yardımcı Üreme Tedavi ve Spontan Gebelik Sonrası Kadınların Gebeliğe Uyumları, Depresyon, Anksiyete ve Stres Durumlarının Karşılaştırılması

Psychosocial Adjustment, Depression, Anxiety, and Stress in Pregnancy Following Assisted Reproductive Treatment and Spontaneous Conception

Özet

Amaç: Üremeye yardımcı tedavi uygulamaları (ÜYTU) sonrası gebe kalan kadınlar ile spontan gebe kalan kadınların, gebeliğe uyumları ile depresyon, anksiyete ve stres durumlarını belirlemektir. Yöntemler: Prospektif tipte, karşılaştırmalı-tanımlayıcı bir araştırmadır. Araştırmaya Haziran 2015-2016 tarihleri arasında İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi Üreme Endokrinolojisi ve İnfertilite Anabilim Dalı’na başvuran ve ÜYTU ile gebe kalan 69 kadın ile doğum öncesi polikliniğine başvuran spontan gebe kalan 139 kadın dahil edilmiştir. Veriler; Tanıtıcı Bilgi Formu, Prenatal Kendini Değerlendirme Ölçeği, Depresyon-Anksiyete-Stres Ölçeği uygulanarak her üç trimesterde elde edilmiştir. Analizlerde sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, ki-kare, bağımsız örneklem t testi ve tek yönlü varyans analizi kullanılmıştır. Bulgular: Spontan gebe kalan kadınların gebeliğe uyumları birinci trimesterde ÜYTU sonrası gebe kalan kadınlara göre daha iyi düzeyde olduğu belirlenmiştir. Tüm kadınların gebeliğe psikososyal uyumu en fazla ikinci trimesterde iken; bunu üçüncü ve birinci trimester izlemiştir. İnfertilite süresi, infertilite tedavi süresi, ÜYTU deneme sayısı, çocuk sahibi olma isteme yılı, gebelik kaybı deneyimi ve infertilite nedeni değişkenlerinin her üç trimesterde de gebeliğe uyumu etkilemediği belirlenmiştir. Spontan gebe kalan kadınlarda depresif belirtiler birinci ve üçüncü trimesterde ÜYTU sonrası gebe kalan kadınlara kıyasla daha fazla iken, ÜYTU sonrası gebe kalan kadınlarda anksiyete ve stres belirtileri birinci ve üçüncü trimesterdespontan gebe kalan kadınlara kıyasla daha fazla olduğu saptanmıştır. Sonuç: İnfertilite kliniklerinde ÜYTU ile gebe kalan kadınlara psikososyal destek programları düzenlenmelidir. Ayrıca kadınların rutin gebe izlemleri psikososyal değerlendirmeyi de (uyum, depresyon, anksiyete, stres) kapsamalıdır.

Abstract

Objective: This study aimed to determine the psychosocial adjustment, depression, anxiety, and stress levels between women who conceived through assisted reproductive treatment (ART) and women who were fertile and conceived spontaneously. Methods: This prospective, comparative, and descriptive study enrolled 69 women who presented to İstanbul University’s İstanbul Medical Faculty Reproductive Endocrinology and Infertility Department and conceived through ART between June 2015 and June 2016 and 139 women who presented to the antenatal policlinic for pregnancy. Data were obtained using the Personal Identification Form, Prenatal Self-Evaluation Questionnaire, and Depression, Anxiety, And Stress scale in each trimester. Results: The adaptation of spontaneously pregnant women (spontaneous group) was better than that of women who became pregnant by ART (ART group) in the first trimester. The psychosocial adjustment of all women to pregnancy was the highest in the second trimester, followed by the third and first trimesters. Infertility time, infertility treatment duration, number of ART attempts, duration of wanting to have a child, pregnancy loss experience, and cause of infertility did not affect pregnancy adjustment in all trimesters. In the first and third trimesters, depressive symptoms are more common in the spontaneous group than in the ART group. In the first and third trimesters, the anxiety and stress levels were higher in the ART group than in the spontaneous group. Conclusion: Psychosocial support programs should be organized for women who conceived through ART in infertility clinics. Moreover, routine pregnancy monitoring should cover the psychosocial evaluation of pregnant women, including adjustment, depression, anxiety, and stress.