TEKSTİL TERBİYESİNDE NANO BOYUTTA KİTOSANIN YEŞİL UYGULAMASI

Özet

Yünlü kumaşlar hidrofilite, boyanabilirlik, antimikrobiyallik ve çekmezlik özelliklerinin geliştirilmesi için farklı yüzey modifikasyonu yöntemlerine tabi tutulmaktadır. Klasik işlemler ve tekstil kimyasalları yerine özellikle çevre dostu işlemler ve biyopolimerlerin aplikasyonu gittikçe önem kazanmaktadır. Bu çalışmada nanokitosan partikülleri sentezlenmiş yünlü kumaşlara aplikasyon yapılmış ve normak kitosan ile farklı özellikler açısından karşılaştırılmıştır. Ayrıca, gümüş yüklü nanokitosan partikülleri de sentezlenmiş ve farklı yöntemlerle uygulanarak antibakteriyel q aktiviteleri açısından incelenmiştir. Hidrofilite, antimikrobiyellik, boyama, hava geçirgenliği, yüzey morfolojisi ve mukavemet üzerine etkileri incelenmiştir. Kitosan/nanokitosan aplikasyonu öncesi etkileri arttırmak için enzim ve atmosferik plazma işlemlerinin tek başına ve kombinasyon halinde uygulanmıştır. Kitosan ve nanokitosan üzerine enzim ve plazma uygulamalarının incelenen tim özelliklere önemli katkılar sağladığı gösterilmiştir. Yüzey incelemelerinden, özellikle kombine işlemlerin yünlü kumaşlarda daha pürüzsüz yüzey oluşturduğu görülmüştür. Böylece, ekolojik yöntemlerle geliştirilmiş hidrofilite ve boyanabilirlik özellikleri elde edilebilmiştir. Enzim, plazma ve nanokitosan işlemlerinin sinerjetik etkisi ile boyama işlemi sonucunda, işlemsiz kumaşa göregöre 2.5 kat daha fazla K/S değerlerine ulaşılmıştır. Buna ilaveten, tüm işlemler kumaşların temel özeliklerine zarar verici etki meydana getirmemiştir.

Abstract

Wool fabrics are subjected to different surface modification methods in order to improve their hydrophilicity, dyeability, antimicrobial, shrinkproofing properties. Especially environmental friendly methods and application of biopolymers are gaining importance instead of conventional processes and textile chemicals. In this study, nanochitosan particles were synthesized, applied on wool fabrics and compared with bulk chitosan in terms of various properties. Ag-loaded chitosan nanoparticles was also synthesized and examined in terms of its antibacterial activity by different application methods. It has more than 95 % antibacterial effect against gram positive and negative bacteria. The influences on hydrophilicity, antibacterial activity, dyeing, air permeability, surface morphology and tensile strength were studied. Enzyme and atmospheric plasma treatments were used both alone and combined treatments before application of chitosan/nanochitosan to increase their effects. It was noticed that enzyme and plasma treatments showed significant contributions on chitosan and nanochitosan in all investigated properties. From surface observations, it was seen that especially combined treatments caused a smoother surface on wool fabrics. Therefore improved hydrophilicity and dyeability properties could be obtained by ecological methods. As a result of dyeing process, the synergetic effect of enzyme, plasma and nanochitosan treatments led to 2.5 times higher K/S values than that of untreated fabric. Moreover, all treatments had no detrimental effects on bulk properties of fabrics.