Dergiler / ANASAY / 2021 / Sayı: 16

MANİPÜLATİF DİL ÜZERİNE ELEŞTİREL SÖYLEM ANALİZİ

NARCISTIC PATTERNS AND CO-PEER MOTIVE IN NABOKOV’S “DESPAIR”

Dergi
ANASAY
Sayfa
81–99
DOI
—

Özet

Manipülatif dil; toplulukların bilinçli bir şekilde yönlendirilmelerini sağlaması, belirli dilsel stratejileri kullanarak hedef kitle üzerinde derin etkiler bırakması ve toplumsal algı oluşturabilmesi açısından özellikle incelenmesi gereken bir konudur. Dilsel manipülasyon, insanları belirli bir eylemde bulunmaları ya da önemli kararlar almaları için etkilemeye odaklanmaktadır. Eleştirel söylem analizi ise manipülatif eylemlerin tanımlanmasını sağlayan çeşitli araçlar sunması açısından manipülatif dille ilgili çalışmalarda başvurulan bir analiz yöntemidir. Bu araştırmada; toplumsal sorunlar ve politik meseleler üzerine yoğunlaşan söylemlerin yapılarını toplumsal etkileşimin ve toplumsal yapının özellikleri yönünden açıklamayı amaçlayan eleştirel söylem analizi metodu kullanılmıştır. Sperber ve Wilson’ın bağıntı kuramı bu çalışmanın teorik dayanağını oluşturmaktadır. Çalışma kapsamında, ulusal kanallardaki ana haber kuşağından sonra yayınlanan tartışma programları incelenerek sunucu ve konukların söylemleri eleştirel söylem analizi yöntemi ile çözümlenmiş ve elde edilen bulgular bağıntı kuramı ilkelerine dayandırılarak dilsel manipülasyon temelinde yorumlanmıştır.

Abstract

Nabokov’s the latest Russian novel Despair radically differs from other works of the artist in terms of its subject. Written as detective style and is considered a parody of the "great ideas" revealed by F. M. Dostoyevsky, this novel’s the liar, untrustworthy, arrogant and egoistic protagonist-narrator disposes various ways to confuse the reader. On the one hand, he has mythomanic mental problems, on the other hand, has the delusion that he is an artist/writer. The protagonist-narrator Hermann, deep fully obsessed with full of skeptical thoughts, is also a representative of modernity. Hermann, not caring about philosophical and ethical values, makes plans on Felix’s life, which is an occasion for proving that he is a real artist. This current study aims to examine in Nabokov’s Despair novel narcistic patterns and explain co-peer motive through Hermann-Felix duality.

Anahtar kelimeler: Manipülasyon, Manipülatif Dil, Eleştirel Söylem Analizi, Bağıntı Kuramı