Hallüsinojen kullanımıyla ilişkili akut ve kronik durumlar ile tedavi yaklaşımları

Acute and chronic states due to hallucinogenic substance consumption and treatment strategies

Özet

Psikodelik olarak da adlandırılan hallüsinojenler, kullanımları sonrasında kullanan kişide hallüsinasyon, illüzyon ve sanrı yaratan maddelerdir. Sentetik olabilecekleri gibi doğal olarak da bazı bitkilerin içeriğinde bulunabilmektedirler. Bu tür sentetik hallüsinojenlerin prototipi sayılan LSD ( liserjik asid dietil amid) 1938 yılında Albert Hoffman tarafından Sandoz laboratuarlarında keşfedilmiştir. Hallüsinojenler genelde oral yolla kullanılırlar, bu yolla emilimleri oldukça hızlı ve iyidir, arka arkaya kullanımda hızla tolerans ortaya çıktığından haftada bir kerenin üzerinde kullanım pek sık değildir. LSD’nin etkileri yaklaşık bir saat içinde başlar, 2-4 saat sonra pik düzeyine ulaşır ve kullanan kişi 10-12 saat sonra kullanım öncesi haline döner, bu sırada bir miktar disfori ve yorgunluk hissi eşlik eder. Kullanım sırasında hipertansiyon, piloereksiyon, midriyazis, hipertermi, hiperrefleksi gibi otonomik etkiler ortaya çıkabilir. Değişik hallusinojen maddeler arasında çapraz tolerans gelişebilir. Psikofarmakolojik açıdan, hallusinojenlerin etkileri beyinde azalmış serotonin sentez ve salınımıyla (turn over) açıklanmaktadır. 5HT2 reseptör antagonisti ilaçlarla hallüsinojenlerin etkileri inhibe edilebilmektedir. Hallüsinojenlerin insanlarda ölümcül dozu bilinmemekle birlikte güvenli doz aralığının oldukça geniş olduğu söylenebilir, hallüsinojen kullanımına bağlı ölümler sıklıkla , madde etkisi altındaki algı bozukluklarına bağlı ortaya çıkan kazalarla olmaktadır. Kronik hallüsinojen kullanımına bağlı oluşan mistikbüyüsel düşünme biçimi, özellikle ergenlerde kalıcı kişilik değişiklikleri ve buna bağlı sosyal içe çekilmeye neden olabilmektedir. Bu tür vakalarda uzun süreli psikoterapi endikasyonu vardır. Anahtar kelimeler:

Abstract

Hallucinogens which are also named as psychomimetics and psychodelics are substances whose consumption cause hallucinations, delusions and illusions. They can be synthtetic or may be found naturally. LSD (lysergic acid dietylamide) is a prototype of classical synthetic halucinogens which was firstly synthesized in 1938 by Albert Hoffman . They are generally consumed orally because of high rate of absorption by this way. Tolerance to hallucinogens also begins very rapidly, thus, they are very rarley used over once or twice a week. Mentioning most typical of hallucinogens, LSD, behavioral effects begin within a hour and reaches its peak effect in 2-4 hours . After 10-12 hours , patient gets back to hallucinogen free status with some dysphoria and fatigue. Autonomic signs like piloerection, mydriazis, hyperreflexia , hypertension, hyperthermia may also be seen with halucinogens. Cross tolerence among different halucinogenic drugs also occur. Psychopharmacologically, the hallucinogenic effect of these drugs are related to decreased serotonine turn over in brain. 5HT2 a receptor antagonists can inhibit the hallucinogenic effect . The lethal dose for humans is not known but generally considere as high. Deaths from hallucinogen abuse generally happen by accidents according to misperceptions during hallucinations. Magical thinking after chronic hallucinogen consumption may cause personality disorders especially among adolescents resulting with social withdrawal symptoms. Long term psychotherapy is indicated in such patients.