Lozan görüşmeleri sürecinde Türkiye'nin Trakya ve Boğazlara yönelik aldığı Askerî önlemler

Military actions taken by Turkey for thrace and the straits during Lausanne Negotiations

Özet

İstiklal Savaşının zaferle sonuçlanmasının ardından yeni Türkiye Devleti,uluslararası alanda tam bağımsızlığı ve egemenliği ile bağımsız bir devlet olarakvarlığını tüm dünyaya onaylatmak amacıyla Lozan Konferansına katılmıştır.20 Kasım 1922 tarihinde konferansın başlaması ile birlikte heyetler arasındasürekli artarak devam eden gerginlik ve pazarlıklar, ilerleyen günlerde bazınoktalarda çıkmaza girilmesine neden olmuş ve yaşanan uyuşmazlıklar sebebiyle, 4Şubat 1923de konferans kesintiye uğramıştır. Bu süreçte bir taraftan askerîhazırlıklar devam ederken diğer taraftan da konferans ile ilgili gelişmeler TürkiyeBüyük Millet Meclisinin açık ve gizli oturumlarında düzenli olarak ele alınmıştır.Barış görüşmelerinin tıkanması üzerine Türkiye Devleti özellikle Boğazlar veTrakya bölgesinde yeni askerî tedbirleri uygulamaya koymuş ve gerekirse yenidensavaşı göze alacak önlemlere başvurmuştur. Bu makalede Lozan görüşmelerisürecinde özellikle Trakya ve Boğazlara yönelik alınan askerî önlemler konusu arşivbelgelerine dayanılarak ele alınmış ve analiz edilmiştir.23 Nisan 1923de yeniden toplanan Lozan Konferansı çetin müzakereleringeçtiği ve müttefikler ile Türk Delegasyonunun arasındaki görüş ayrılıklarınındaha da belirginleştiği bu dönem sonunda, 24 Temmuz 1923 tarihinde Lozan BarışAntlaşması adı ile neticelenmiş ve imzalanmıştır.

Abstract

Following the Independency war, the victorious new Turkish State attanded theLausanne Conference to have her existance as a completely independent stateapproved internationally.Tension and bargains among delegations, increasing day by day after theconference convened on 20th November 1922, resulted in dead end on some pointsof discussions and the conference was suspended on 4th February 1923 due toconflict experinced in the course of time. In this process, military arrangments werein progress on one hand and developments concerning the conference were beingregularly discussed in public and private sessions of the Grand National Assamblyof Turkey on the other hand. When the peace negotiations were chocked up, theTurkish State commenced to take new military measures particularly in Thrace andthe Straits in the attempt of a new war, if necessary. This article deals with andanalyses, on the basis of archieved documents and certificates, the militarymeasures taken particularly in Thrace and the Straits during Lousanne Conference. Lausanne Conference, re-convened on 23th April 1923, ended by LausannePeace Agreement, following arduous discussions between the allied nations and theTurkish Delegation, on 24th July 1923.