“BAZI KİSVELERİN GİYİLEMEYECEĞİNE DAİR KANUN” SEBEBİYLE TÜRK-YUNAN İLİŞKİLERİNDE YAŞANAN KISA SÜRELİ KRİZ

A SHORT TERM CRISIS IN TURKISH-GREEK RELATIONS DUE TO THE “LAW FOR NOT WEARING CERTAIN CLOTHING”

Özet

Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin laik olduğu ilkesinden hareketle TBMM’nin gündemine getirilmiş olan “Bazı Kisvelerin Giyilemeyeceğine Dair Kanun”, kabulü esnasında ve sonrasında ülke içinde herhangi bir muhalefetle karşılaşmamıştır. Dini kıyafetlerin mabetler ve ayinler haricinde giyilmesinin yasaklanmasına muhalefet Yunanistan’dan gelmiş, Yunan basını ve kamuoyundan kanun aleyhine yükselen sesler sebebiyle Türk-Yunan ilişkilerinde kısa süreli bir kriz yaşanmıştır. Makalemizde bir barış ortamı söz konusuyken iki ülke ilişkilerinin nasıl aniden gerilebildiğini ve nasıl aşıldığını ortaya koymak amaçlanmıştır. Çünkü son derece girift ve kırılgan olan Türk-Yunan ilişkilerinde her zaman benzer problemlerin yaşanma ihtimali vardır. Bu hedef doğrultusunda Yunan basın organlarından Akropolis, Makedonia, Patris, Rizospastis ve Ethnos, Türk basın organlarından ise Cumhuriyet, Milliyet, Ulus ve Haber taranmıştır. Yaptığımız araştırmalar, bu süreçte Yunan basın organlarında mantıksız ve sağduyudan uzak iddiaların dile getirildiğini ve bu şekilde kamuoyu harekete geçirilerek hükümete de baskı uygulandığını ortaya koymuştur. Yunanistan’da bazı çevrelerin Lozan Antlaşması sonrası koşulları ve Türkiye Cumhuriyeti’nin ilkelerini görmezden geldikleri anlaşılmıştır. Muhalefet parti liderleri TBMM’nin gündemine getirilen kanunu zamanında öğrenemediği için Çaldaris hükümetini eleştirmişlerdir. Diğer taraftan Çaldaris hükümeti de Türk yetkililerin iki ülke ilişkilerinin zedelenmesine izin verilmeyeceği yönündeki güvencelerine rağmen dostluğa tam inançla hareket etmekte gecikmiştir. Krizin tam olarak aşılabilmesi için Türkiye Dışişleri Bakanı Tevfik Rüştü Aras’ın Yunanistan’ı ziyaret etmesi gerekmiştir.

Abstract

The law with the title "Law for not wearing certain clothing" which has been brought to Parliament's agenda in accordance that the Republic of Turkey is secular, not faced any objection in the country, during and after the adoption. The opposition to the ban on wearing religious clothing other than temples and rituals came from Greece and there was a short-term crisis in Turkish-Greek relations due to the voices raised against the law from the Greek press and public opinion. In our article, it is aimed to reveal how the relations between the two countries suddenly deteriorated and how they were overcome while there was an atmosphere of peace. Because there is always a possibility to have similar problems in Turkish-Greek relations which are extremely grippy and fragile. According to that target the newspapers Acropolis, Makedonia, Patris, Rizospastis and Ethnos from Greece and Cumhuriyet, Milliyet, Ulus and Haber from Turkey were scanned. Our research has revealed that in this process, unreasonable and uncommon allegations were voiced in Greek newspapers and in this way, public opinion was mobilized and pressure was exerted on the government. It has been understood that in Greece some groups ignore the conditions after the Treaty of Lausanne and the principles of the Turkish Republic. Opposition party leaders criticized the Tsaldaris government for failing to learn the law brought to the agenda of the Turkish Grand National Assembly at that time. On the other hand, the Tsaldaris government was delayed in acting with full faith in friendship, despite the assurances of the Turkish authorities that the relations between the two countries would not be harmed. The visit of Turkey's Minister of Foreign Affairs, Tevfik Rüştü Aras, to Greece was required to be able to overcome the crisis fully.