Kimyasal Silahlara Yönelik Olarak Alınan Önlemlerin Kimyasal Silahlar Sözleşmesi Perspektifinde Değerlendirilmesi

Evaluation of Preventions for Chemical Weapons by The Perspective of The Chemical Weapons Convention

Özet

Kimyasal silahların keşfiyle birlikte insanoğlu büyük bir tehdit ile karşı karşıya kalmıştır. Bu silahlar kitle imha silahları olarak da adlandırılmakta ve kullanıldıkları bölgede asker, sivil ayırt etmeksizin kitlesel insan ölümlerine sebebiyet vermektedir. Kimyasal silahların üretimlerinin ve geliştirilmelerinin kolay olması ile halk üzerinde olumsuz yönde psikolojik etkileri bulunması sebebiyle ülkeler kimyasal savunma alanındaki çalışmalara ağırlık vermiştir. I. Dünya Savaşı esnasında kimyasal silah kullanımına bağlı olarak çok sayıda insan hayatını kaybetmiş veya yaralanmıştır. II. Dünya Savaşı başlamadan ise sinir ajanları kimyasal silah yapımında kullanılmaya başlanmıştır. Böylece kimyasal silahların insanlık üzerindeki tehdidi çok daha kritik bir noktaya ulaşmıştır. Özellikle II. Dünya Savaşı ve soğuk savaş döneminde kimyasal silah geliştirilmesi ve sinir ajanı üretimi hiç olmadığı kadar artmıştır. Artan tehdit nedeniyle kimyasal silah yapımında kullanılan kimyasalların üretimine, depolanmasına, transferine yönelik hukuki bir tedbir alma zorunluluğu doğmuştur. Devletlerarası yürütülen görüşmeler neticesinde söz konusu hususlara yönelik tedbir alınması maksadıyla Kimyasal Silahlar Sözleşmesi'nin hazırlanması ve yürürlüğe konulması kararlaştırılmıştır. Bu çalışmada, sözleşmeye taraf olan devletlerin yükümlülükleri, yükümlülüklerinin yerine getirilip getirilmediğine yönelik yapılan kontrol faaliyetleri, imzacı devletlerden elinde kimyasal silah bulunanların imha sürecinde izleyeceği prosedür, kimyasal silah yapımında kullanılan kimyasalların bilimsel çalışma amacıyla kullanılması durumunda uyulması gereken kurallar üzerine odaklanılacaktır.

Abstract

With the discovery of chemical weapons, mankind has faced a great threat. These weapons are also called weapon of mass destruction and caused mass human deaths in the region where they are used, regardless of whether they are soldiers or civilians. Countries have focused on chemical defense activities because of the easy production and development of chemical weapons and negative psychological effects on the public. Many people were killed or injured due to the use of chemical weapons during the World War I. Nerve agents started to be used in making chemical weapons before the beginnig of the World War II. Thus, the threat of chemical weapons on humanity has reached a much more critical point. Especially during the World War II and the Cold War, the development of chemical weapons and the production of nerve agents increased more than ever. Due to the increasing threat, taking legal measures for the development of chemical weapons has come to the agenda. As a result of intergovernmental negotiations, it was decided to prepare and put into force the Chemical Weapons Convention in order to take measures for these issues. This study focuses on the obligations of the states that are parties to the convention. The control activities in the Chemical Weapons Convention, the destruction of chemical weapons, the procedures in scientific studies are described.