İlahi Dinlerde Oruç: Kaynağı, Amacı ve Uygulanışı Bakımından Karşılaştırmalı Bir İnceleme

Fasting in the Divine Religions: A Comparative Study in Terms of Origin, Purpose and Practice

Özet

Bu makalenin konusu oruç ibadeti, amacı ise ilahi dinlerde orucun kaynak, amaç ve uygulanış biçimleri bakımından incelenerek benzer ve farklı yönlerin tespit edilmesidir. Oruç sadece Yahudilik, Hıristiyanlık ve İslam gibi ilahi dinlerde değil, kurumsallaşmış bütün dünya dinlerinde mevcuttur. Orucun diğer bazı dini ritüellerden farkı vardır. Dinlerde oruç hem insanın günahlardan arınması ve erdemli bir ahlaka kavuşması hem de din mensuplarının ortak acı ve sevinçlerinin hatırlanması ve bundan ders çıkarılması için önem arz etmektedir. Yahudilikte orucun daha çok sosyal ve tarihi yönü öne çıkmaktadır. Hıristiyanlıkta riyazet ve kendini kötülüklerden sakınma boyutu baskındır. Hıristiyanlıkta aynı zamanda susma da orucun bir şekli olarak işlevseldir. İslam’da oruç kişinin kötülüklerden sakınmasını sağlama amacı taşıdığı gibi sosyal hayatta empati yapmaya da yardımcı olur. Kur’an, orucun önceki toplumlarda da mevcut olduğunu belirterek ilahi dinlerdeki ortak amaçlı oruca vurgu yapmaktadır. Bu çalışmada orucun üç dindeki amacı, kaynakları, uygulama şekilleri ve çeşitleri ele alınmıştır. İslam’da orucun uygulanışına dair birçok kural vardır. Ancak biz konu kapsam ve sınırlılığımız gereği orucun fıkhi yönünün ayrıntılarına girmedik.

Abstract

The subject of this article is worship of fasting, and its aim is to identify similarities and differences among the divine religions by examining the sources, purposes, and forms of fasting. Fasting exists not only in divine religions such as Judaism, Christianity, and Islam, but in all institutionalized world religions. Fasting is different from some other religious rituals. In religions, fasting is important both for the purification of people from sins and for attaining a virtuous morality, as well as for remembering the common pains and joys of religious members and learning lessons from them. In Judaism, fasting has a more social and historical aspect. In Christianity, asceticism and the avoidance of evil are dominant. Moreover, another functional form of fasting in Christianity is silence. In Islam, fasting not only aims to avoid evil, but also helps to empathize in social life. The Qur'an emphasizes the common purpose of fasting in the divine religions, stating that fasting also existed in previous societies. In this study, the purpose, sources, application forms and types of fasting in three religions are discussed. There are many rules in Islam regarding the application of fasting. However, due to the limited scope of the subject, the details of the fiqh aspect of fasting were not discussed.