Dergiler / Gıda / 2021 / Cilt: 46 - Sayı: 4
İYİ VE YANLIŞ HASAT SONRASI UYGULAMALARIN MARUL VE DOMATES TEDARİK ZİNCİRLERİNDE YAŞANAN KAYIPLAR ÜZERİNE ETKİSİ
- Dergi
- Gıda
- Sayfa
- 859–871
- DOI
- —
Özet
Marul ve domateste hasat sonrası süreçlerdeki iyi ve yanlış uygulamalar, sonucu oluşan kayıpların miktarı reel tedarik zinciri koşullarında belirlenmiştir. Çalışmada ticari kayıpların yanı sıra, ürünlerin besin içerikleri ve mikrobiyolojik kalitesindeki değişimler de ölçülmüştür. Sonuçlar, marul ve domateste hasat sonrası süreçlerdeki iyi uygulamaların ağırlık kaybında, sırasıyla, üç ve dokuz kat azalmayla sonuçlandığını göstermiştir. Hasat sonrası süreçte, ürünün perakende-teşhiri ve nakliyesinin, kaliteyi etkileyen en kritik tedarik zinciri aşamaları olduğu belirlenmiştir. Hasat sonrası süreçte yapılan yanlış uygulamaların ürünlerin besin kalitesi üzerine etkisi ise ürüne ve bileşiğe bağlı olarak farklılıklar göstermiştir. Buna karşın, hasat sonrasındaki yanlış uygulamaların ürünlerin mikrobiyal kalitesini olumsuz etkilediği de belirlenmiştir. Sonuç olarak, hâlihazırda bilinen hasat sonrası süreçlerdeki iyi uygulamaların, ürün tedarik zincirlerinde bütünsel bir bakış açısıyla kullanılması durumunda hasat sonrası kayıpların büyük ölçüde engellenebileceği belirlenmiştir.
Abstract
The amount of losses caused by good (GHP) and poor (PHP) practices in the post-harvest processes of lettuce and tomato was determined under real supply chain conditions. Along with the commercial losses, changes in the nutritional and microbiological quality of crops were also quantified. The results showed that the weight loss of lettuce and tomato was reduced three and nine-fold, respectively by GHP during supply chains. The retail-display and transportation of the product in the postharvest process were determined to be the most critical supply chain stages affecting quality. The nutritional quality of crops exposed to PHP has shown differences by both crop and compound. The microbial quality of the produces, however, was adversely affected by the poor postharvest handling practices. In conclusion, still huge amounts of postharvest losses can be avoided if already known good postharvest handling practices are employed with a holistic perspective in produce supply chains.