VERGİ UYGULAMALARINDA İDARENİN KUSUR SORUMLULUĞU

Özet

Hukuk Devleti gereği, idarenin kendine has görevlerini yerine getirirken aynı zamanda da kamusal hizmetler sunarken, toplumu oluşturan gerçek ve tüzel kişilere maddi ya da manevi bir zarar verdiğinde bu zararı tazmin etmekle yükümlüdür. Ortaya çıkması muhtemel bu zararlar, idari işlemlerden kaynaklanabileceği gibi idari eylemler sebebiyle de olabilir. Kamusal hizmetlerin temel finansman kaynağı olan vergilerin, ortaya çıkmasından tahsil edilmesine kadar geçen süreçte idare birçok idari işlem tesis etmektedir. Bunun yanında vergilendirme sürecinde zaman zaman idarenin özellikle de kamu görevlileri vasıtasıyla idari tutum ve davranışlarda bulunması mümkündür. İdari eylem olarak kabul edilen bu durumlarda mükellefin şahsına, ticari itibarına ya da malvarlığına zarar verilmesi hâlinde idarenin tazmin yükümlülüğü ortaya çıkacaktır. Örneğin bir denetim sürecinde, bir cebri tahsil sürecinde ya da bir mükellef hakkının kullandırılmaması durumlarında yaşanan bir hak ihlali, idareyi açılacak bir tazminat davasında davalı tarafta konumlandırabilir. Bu çalışmada, gerçek ve tüzel kişilerle ilgili yürütülen vergisel işlemler- de idarenin, vergi yükümlülerine idari eylemlerden kaynaklı yaşatmış olduğu zararlar ile ilgili ortaya çıkacak hak arama yolları çalışılacaktır.

Abstract

As required by the state of law, when the administration causes pecuniary or non-pecuniary damages to the real people or legal entities forming the society while it fulfills its idiosyncratic duties and provides public services at the same time, it is liable at compensating this damage. These damages, which are likely to occur, may arise from administrative transactions as well as they may grow out of administrative actions. In the period from the emergence to collection of the taxes, which are the basic finance sources of public services, the administration constitutes many administrative transactions. Besides during the taxation process, it is possible for the administration especially via the public officials to have administrative attitude and behaviours from time to time. In such cases accepted as administrative action, the administration's obligation to compensate will occur in the event of causing damage to the taxpayer’s self, commercial reputation or assets. For instance; a violation of a right in an inspection process, in a compulsory collection process or in cases of disenfranchisement of a taxpayer’s right may position the administration as the defendant party at a suit for damages to be filed. In this study, remedies occuring regarding the damages caused to the taxpayers by administrative actions of the administration during taxational transactions executed for real people or legal entities will be studied.