MEŞRU OLMAYAN GÖREVLERİN MESLEKÎ PRESTİJ ALGISI ÜZERİNDEKİ OLUMSUZ ETKİLERİ VE LÜE’NİN ILIMLILAŞTIRICI ETKİSİ: TÜRKİYE’DE ÇALIŞAN ÖĞRETMENLER ÖRNEĞİ

THE ADVERSE IMPACTS OF ILLEGITIMATE TASKS ON THE OCCUPATIONAL PRESTIGE PERCEPTION AND LMX’S SOOTHING EFFECT: THE CASE OF TEACHERS WORKING IN TURKEY

Özet

Meşru olmayan görevler (MOG) kavramının giderek farklı değişkenlerle ilişkileri incelense de şimdiye değin meslekî prestij algısı ve lider-üye değişiminin bu ilişkiyi nasıl etkilediği konusunda bir çalışma mevcut değildir. MOG’un iki boyutu olan gereksiz görevler (GG) ve mantıksız görevler (MG)’in meslekî prestij algısı (MPA) arasındaki ilişkide LÜE’ nin niteliği ve düzenleyici etkisini incelemek amacıyla bu çalışma düzenlenmiştir. Anket yoluyla Türkiye devlet okullarında toplanan veriler ile SPSS’ de doğrusal regresyon analizi gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın bulguları arasında GG ve MG’ nin MPA üzerinde olumsuz etkisi keşfedilmiş, LÜS (Lider-Üye Sadakati) GG ve MG’ nin ayrı ayrı MPA üzerindeki olumsuz etkiyi yatıştırdığı bulgulanmıştır. Ayrıca, erkek öğretmenlerin GG ve MG algılarının daha yüksek olduğu keşfedilmiştir. Bu çalışmanın MOG temelinde meslekî prestij algısına ilişkin LÜE boyutlarından lider ve üye arasındaki sadakatin (LÜS) etkili olması bakımından MOG ve genel iş tasarımı yazınına önemli teorik katkılar sağlayacağına işaret etmektedir.

Abstract

Although the relationship of illegitimate tasks (ILT) concept’s with different variables has been examined, there is no study on how the occupational prestige perception (POP) and leader-member exchange affect this relationship. This study was conducted in order to examine the quality and moderating effect of LMX in the relationship between unnecessary tasks (ILUN) and unreasonable tasks (ILUR), which are two dimensions of ILT. A linear regression analysis was performed in SPSS with the data collected in Turkish public schools through a questionnaire. Among the findings of the study, the negative effect of ILUN and ILUR on POP was explored, and it was found that LML (Leader-Member Loyalty) ILUN and ILUR separately mitigated the negative effect on POP. In addition, it has been explored that male teachers have higher perceptions of ILUN and ILUR. It points out that the current study will make important theoretical contributions to ILT and general job design literature in terms of the effectiveness of loyalty between leader and member (LML), which is one of the LMX dimensions related to the occupational prestige perception based on ILT.

Anahtar kelimeler: Meşru olmayan görevler, meslekî prestij algısı, lider-üye değişimi, gereksiz görevler, mantıksız görevler