Dergiler / Vakıflar Dergisi / 2020 / Sayı: 54
Manisa’daki Hâtûniye, Sultâniye ve Murâdiye Külliyelerinin 1764-1765 Tarihli Tamirâtları
- Dergi
- Vakıflar Dergisi
- Sayı
- 2020 · Sayı: 54
- Sayfa
- 113–138
- DOI
- —
Özet
Osmanlı şehirlerinin imarında vakıfların büyük bir rolü vardı. Kamunun ihtiyaç duyduğu pek çok yapı vakıflar tarafından kuruluyor ve işletiliyordu. Osmanlı toplumunda vakıf kuranlar arasında kamu görevlileri ile hayır sahibi pek çok kişi bulunuyordu. Vakıf kuran kişilerin en önemlileri hanedana mensup kişilerdi. Şehzadelerin görev yaptığı süreler içerisinde Manisa’da şehzadeler veya anneleri tarafından cami merkezli vakıflar kurulmuş ve bunların ayakta kalması için gelirler oluşturulmuştur. Hatuniye, Sultaniye ve Muradiye külliyeleri kurulan bu vakıf yapılar içinde yer almaktadır. Bu külliyelerde genel olarak cami, medrese, mektep, imarethane, darüşşifa, hamam ve han bulunuyordu. XIV. yüzyıl sonu ile XVI. yüzyıl içerisinde kurulmuş olan bu vakıf yapılar değişik sebeplerle harap olmuş ve farklı tarihlerde tamir edilmişlerdir. Bu vakıf yapılarını konu alan çalışmalarda bu yapıların tamirine bir satır veya bir paragrafla değinilmiş ve bu tamiratların neler olduğu hakkında detaylı bilgi verilmemiştir. 214 numaralı Manisa şeriyye sicilinde bu vakıf yapıların 1764-1765 yıllarında yapılan tamiratlarına dair bilgiler bulunmaktadır. Bu çalışmada bu sicilde verilen bilgiler doğrultusunda bu vakıf yapılarda gerçekleştirilen tamiratların detaylarına dair bilgiler verilmiştir.
Abstract
Waqfs played a major role in the construction of Ottoman cities. Many structures that the public needed were established and operated by waqfs. In the Ottoman society, charitable people and public officials established many waqfs. The most important of the founders of waqfs were the members of dynasty. During the period in which the princes served, mosque-centered waqfs were established by them and their mothers in Manisa and revenues were created for them to survive. Hâtûniye, Sultâniye and Murâdiye complexes are waqf-imâret sites and constitute the centre of the city’s physical structure. The complexes generally had mosques, madrasas, schools, alms-house (imârethâne), hospital (dârüşşifâ), baths and inns. These waqfs, established at the end of XIVth century and during the XVth century, have been destroyed for various reasons and have been repaired on different dates. In the studies on these waqf structures, the repairs of these structures were mentioned in a line or a paragraph and no detailed information was given about what these repairs were. There is information about the restoration of these foundations carried out in 1764-1765, in qadı register numbered 214. In this study, in accordance with the information given in this register, the details of the repairs carried out in these buildings are presented.