Dergiler / Tanısal ve Girişimsel Radyoloji (Yeni Adı: Dİagnostic & Intervent. Radiol) / 2003 / Cilt: 9 - Sayı: 3
Pankreas divizum: MR kolanjiyopankreatografinin tanısal önemi
- Sayfa
- 339–344
- DOI
- —
Özet
AMAÇ Pankreasın dorsal ve ventral kanal sisteminde beklenen birleşmenin gerçekleşmemesi ile karakterize bir anatomik varyasyon olan pankreas divizum, popülasyonun yaklaşık %10'unda görülür. Genellikle asemptomatik seyirli olmakla birlikte, pankreas divizumlu olguların yaklaşık %20'si rekürren pankreatit ile komplike olur. Bu çalışmanın amacı, pankreas divizum tanısında kullanılan manyetik rezonans kolanjiyopankreatografi (MRKP) bulgularını sunmak, incelemeye aldığımız grupta varyasyonun görülme sıklığını belirlemek ve MRKP'nin tanıdaki önemine dikkat çekmektir. GEREÇ VE YÖNTEM Ağustos 2000 ve Ekim 2002 tarihleri arasında pankreatobiliyer hastalık şüphesi ile bölümümüze sevkedilen 248 olguya 1.0 Tesla MRG cihazında, faz dizilimli sargı kullanılarak MRKP uygulandı. Bu olgulardan "pankreas divizum" olduğu rapor edilen hastalar retrospektif olarak çalışma kapsamına alındılar. Ağır T2 ağırlıklı görüntüler, SSFSE (single shot fast spin echo) tekniği ile elde edildi. Koronal düzlemde, 35-70 mm kalınlığında bir hacmi içerecek şekildeki görüntülerin (slab) yanısıra 3 mm kesit kalınlığında kaynak görüntüler elde edildi. Pankreas divizum tanısı, kalın kesitler (slab) ve kaynak görüntüler ve üç boyutlu reformat görüntülerin birlikte değerlendirilmesi ile kondu. Yaşları 23-71 arasında değişen (ortalama 55,8 ± 4,2) toplam onbir olguda pankreas divizum varyasyonu saptandı (%4,4). 10 olguda hepatobiliyer semptomlar, bir olguda ise rekürren pankreatit bulguları mevcuttu. Üç olgu hariç tüm olgular endoskopik retrograd kolanjiyopankreatografi (ERKP) ile korele idi. Bir olguya geçirilmiş Billroth II cerrahisine ikincil kanülasyon problemi nedeni ile ERKP yapılamadı. Diğer iki olguya ise MRKP yeterli bulunarak ERKP uygulanmadı. Pankreatit bulguları gösteren olguya klinik olarak rekürren pankreatit tanısı kondu. Dorsal kanal ile devamlılık göstererek minör papillaya açılan ana pankreatik kanal tüm olgularda görüntülenirken, bunların beşinde pankreas başı düzeyinde kısa bir segmentte ventral kanal da izlendi. SONUÇ MRKP pankreatik duktal sistemi değerlendirmede hızlı ve non-invazif bir görüntüleme metodudur. Rekürren pankreatit sebebi olabilecek pankreas divizum varyasyonunun tanınmasında yararlı bir yöntem olup ERKP'nin tanıda yetersiz kaldığı durumlarda önem kazanmaktadır.
Abstract
PURPOSE: Pancreas divisum, non-fusion of the ventral and dorsal pancreatic ductal system, affects up to almost 10% of the population. Approximately 20% of the patients with pancreas divisum will develop complications such as recurrent pancreatitis. In this study, we aimed to present the magnetic resonance cholangiopancreatography (MRCP) findings of pancreas divisum, evaluate its frequency in our study group and illustrate the importance of MRCP in the diagnosis of this anatomic variation. MATERIALS AND METHODS: Between August 2000 and October 2002, 248 patients suspected of having pancreatobiliary disease underwent MRCP with a 1.0 Tesla scanner. A phased-array coil was used for signal detection. Thirty-five to 70 millimeter thick slabs and thin (3 mm) collimation heavily T2 weighted images were obtained with the SSFSE (single shot fast spin echo) technique. Diagnosis of pancreas divisum was made by evaluation of the thick slabs, source and three dimensional reformatted images. RESULTS: Eleven of the patients with ages ranging from 23 to 71 years (mean: 55.8 ± 4.2) were diagnosed as having the variation "pancreas divisum" (4.4%). Ten had symptoms of hepatobiliary disease and one showed signs of recurrent pancreatitis. All but three of the patients were correlated well with ERCP; in one patient ERCP could not be performed due to a cannulation problem secondary to Billroth II procedure and, in two patients ERCP was found to be unnecessary as MRCP was efficient. The patient having signs of pancreatitis was diagnosed as recurrent pancreatitis during the clinical diagnostic work-up. A dominant dorsal duct draining into minor papilla was detected in all patients, only five of them showed a short segment ventral duct in the pancreatic head region, while it was absent in the others. CONCLUSION: MRCP is a rapid and non-invasive method of evaluating the pancreatic ductal system. It helps in identifying pancreas divisum, which may be the cause of recurrent pancreatitis, and so obviates the need of ERCP.