XVI. YÜZYILDA BATILI SEYYAHLARA GÖRE OSMANLILAR

Özet

Seyahatnameler tarih branşının önemli kaynak türlerinden biridir. Osmanlı Tarihi’nin daha iyi anlaşılabilmesi için bu kaynak türünün kullanılması oldukça faydalıdır. Bu noktadan hareketle çalışmada, XVI. yüzyılda Osmanlı topraklarında bulunan ve yaşadıklarını kaleme alan Batılılara ait üç seyahatname incelenecektir. Bu seyahatnamelerden bir tanesi Macar ya da Sırp asıllı olup 1526 yılındaki Mohaç Savaşı’nda Osmanlılara esir düşen Bartholomaeus Georgievic’e aittir. Georgievic 9 yıllık bir esaretten sonra 1535 yılında kaçmayı başarmış ve başından geçenleri kaleme almıştır. Georgievic eserinde XVI. yüzyıl Osmanlı sosyal ve dini hayatıyla ilgili çarpıcı bilgiler sunmaktadır. İncelemeye tabi tutulacak olan ikinci seyahatname kendisini Macar kralı ilan eden Avusturya arşidükü Ferdinand’ın anlaşma yolları aramak için 1530 yılında İstanbul’a gönderdiği elçilik heyetinde yer alan tercüman Benedict Curipeschitz’in seyahatnamesidir. Elçiliğin yaptığı yolculuğun günü gününe anlatıldığı bu seyahatnamede, sosyal ve dini hayatın yanında Osmanlı devlet teşkilatıyla ilgili dikkate değer bilgiler yer almaktadır. Çalışmada değerlendirilecek olan son seyahatname Pedro adındaki bir İspanyol’a aittir. Pedro 1552 yılında Osmanlılara esir düşmüş, doktor olduğunu söyleyerek Kaptan‐ı Derya Sinan Paşa’nın hizmetinde bulunmuş, 1555 yılında ise kaçarak Osmanlı topraklarından ayrılmıştır. Yazar eserini 1557 yılında kaleme alarak İspanya Kralı II. Philippe’e takdim etmiştir. Pedro eserinde özellikle İstanbul’daki sosyal, dini ve siyasi hayata dair önemli bilgiler vermektedir.

Abstract

A travel book is an important source type in the field of history. It is quite necessary to use this source type for a better understanding of the Ottoman history. Hence, three travel books written by the western travellers who lived in the Ottoman lands in the sixteenth century will be examined in this study. One of the books belongs to Bartholomaeus Georgievic who was a Hungarian or Serbian and captured by the Ottomans during the Battle of Mohacs in 1526. He managed to escape in 1535 after nine years of captivity and wrote his story of bondage. In his work, Georgievic gives stunning information about the Ottoman social and religious life in the sixteenth century. The second travel book that will be examined in this study belongs to Benedict Curipeschitz. He was a translator in a delegation who were sent to Istanbul in 1530 by Ferdinand, the king of Hungary and the archduke of Austria, to seek for the ways of agreement with the Ottomans. This travel book in which the delegation’s travel was told day to day gives remarkable information about the Ottoman state organization as well as its social and religious life. The last travel book to be reviewed in the study belongs to a Spanish man named Pedro. He was captured by the Ottomans in 1552. He told he was a doctor and thereby worked under the service of Admiral Sinan Pasha. In 1555 he escaped and left the Ottoman lands. He wrote his memories in 1557 he presented his book to Philippe II, the King of Spain. In his work, Pedro gives important information about social, religious and political life in Istanbul.