Çocuklarda Nöbet Öz-Yeterlik Ölçeği: Doğrulayıcı ve Açıklayıcı Faktör Analizi

Seizure Self-Efficacy Scale for Children with Epilepsy: Confirmatory and Exploratory Factor Analysis

Özet

Amaç: Son yıllarda epilepsi hastalığı olan bireylerde öz yeterlik kavramı gittikçe önem kazanmaktadır. Bu çalışmanın amacı, epilepsi hastalığı olan çocuklarda Nöbet Öz-Yeterlik Ölçeği'nin Türkçe versiyonunun psikometrik yönlerini analiz etmektir. Gereç ve Yöntemler: Bu çalışma kesitsel desendedir. Araştırmanın verileri Çocuklarda Nöbet Öz-Yeterlik Ölçeği ve Çocuk Tanıtım Formu kullanılarak toplanmıştır. Araştırmanın örneklemini 9-17 yaş arası 166 çocuk oluşturmuştur. Verilerin geçerliği ve güvenirliğinin incelenmesinde açıklayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri (DFA) kullanılmıştır. Bulgular: DFA sonucunda ölçeğin geliştirildiği örneklem grubundaki faktör yapısının doğrulanmadığı belirlendi. Analiz edilen 15 maddelik ölçekte, iki faktörlü yapı belirlendi. Bu iki faktörlü yapının geçerliği ve güvenirliği yapılan analizlerle doğrulandı. Ölçeğin yeni faktör yapısı ise ölçeğin orijinalinden elde edilerek doğrulandı. Bununla birlikte Nöbet Öz-Yeterlik Ölçeği'nin iki faktörlü yapısının psikometrik analizlerinin Türk çocuklarında kabul edilebilir düzeyde olduğu ve epilepsi hastalığı olan çocuklarda öz-yeterliği ölçmede geçerli güvenilir bir araç olduğu belirlendi.Sonuç: Sağlık profesyonelleri, epilepsi hastalığı olan çocuklarda nöbet özyeterlik düzeyini belirleyerek ve değerlendirerek daha etkili bir tedavi süreci ve hemşirelik bakımı sunabilirler, bunun sonucunda çocuğun hastalıkla baş etmesine ve hastalığın yönetim sürecine olumlu katkı sağlayabilirler.

Abstract

Aim: In the past few years, the concept of self-efficacy in children with epilepsy has become increasingly important. This study aimed to analyze the psychometric aspects of the Turkish version of the Seizure Self-Efficacy Scale for Children. Materials and Methods: This is a cross-sectional survey. The study data were collected using the Seizure Self-Efficacy Scale for Children and Child Introduction Form. The study sample included 166 children who were between 9 and 17 years of age. The authors assessed the reliability and construct validity of the study data using exploratory and confirmatory factor analyses (CFA). Results: The original model was not confirmed by the CFA. The analysis tool included 15 items in two factors. Reliability analysis showed that the two factors were acceptable and valid. The tool was valid and reliable for measuring the self-efficacy of epileptic children. The factor structure was derived from and confirmed by the original tool. It was found that the Turkish version of the modified Seizure Self-Efficacy Scale for Children had excellent satisfactory psychometric aspects for a Turkish population. Conclusion: Health professionals can present a more effective drug process and nursing care by identifying and assessing seizure self-efficacy levels in children with epilepsy, and they can make a positive contribution to disease management and the way the child deals with the disease.