Dergiler / Beslenme ve Diyet Dergisi / 2020 / Cilt: 48 - Sayı: 1
Tip 1 Diyabetli Çocuk ve Adölesanların Diyet Kalitesi, Diyet Asit Yükü ve Glisemik Kontrol ile İlişkisi
- Sayfa
- 31–42
- DOI
- —
Özet
Amaç: Artmış diyet kalitesi, Tip 1 Diabetes Mellitus’ta (T1DM) iyi bir metabolik kontrol ve azalmış komplikasyon riski ile ilişkili olabilirken, günümüzde sıkça tüketilen Batı tarzı diyetlerin düşük diyet kalitesi ve yüksek diyet asit yüküne sahip olduğu gösterilmiştir. Bu araştırmada, T1DM’li çocuk ve adölesanların diyet kalitesi ve asit yükünün saptanması ve bu parametrelerin metabolik kontrol ile ilişkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Bireyler ve Yöntem: Araştırmaya, 8-18 yaş arasında 75 T1DM’li ve 88 sağlıklı birey dahil edilmiş ve tüm katılımcıların antropometrik ölçümleri yapılmıştır. Diyet kalitesinin ve asit yükünün saptanabilmesi için 24 saatlik geriye dönük besin tüketim kaydı alınmıştır. Diyet kalitesi, Sağlıklı Yeme İndeksi (SYİ)-2015 ve Türkiye Beslenme Rehberi’ne (TÜBER) göre revize edilen SYİ-2015 ile değerlendirilmiştir. Diyet asit yükünün tahmini ise potansiyel renal asit yükü (PRAL) değeri ve net endojen asit üretimi (NEAP) skoru hesaplanarak yapılmıştır. Metabolik kontrolün göstergesi olarak, son ölçülen HbA1c değerleri kaydedilmiştir. Bulgular: Araştırma sonucunda, T1DM’li grubun diyet kalitesi (SYİ-2015: 50.5±10.2, TÜBER’e göre SYİ-2015: 45.5±9.6) sağlıklı gruptan (SYİ-2015: 43.9±10.7, TÜBER’e göre SYİ-2015: 37.8±10.9) daha yüksek ve diyet asit yükleri daha düşük (diyabetlilerde PRAL: -3.5±20.4, NEAP: 39.3±16.4; sağlıklı PRAL: 9.8±15.0, NEAP: 55.9±21.6 mEq/gün) bulunmuştur (p<0.001). Ayrıca, diyabetik grupta PRAL ve NEAP skorları ile HbA1c düzeyleri arasında pozitif yönde bir ilişki saptanırken, TÜBER’e göre SYİ-2015 toplam puanları ile HbA1c arasında negatif yönde bir ilişki olduğu görülmüştür (p<0.05). Sonuç: T1DM’li çocukların ve ergenlerin diyet kalitesi sağlıklı yaşıtlarından daha iyi olsa da, T1DM’li kişilerin diyet kalitesi önerilen sınıflandırmaya göre hala orta-düşük düzeydeydi. Ayrıca, diyet kalitesinin iyileştirilmesi ve diyet asit yükünün azaltılması, iyi bir metabolik kontrol için faydalı olabilir.
Abstract
Aim: Although increased diet quality may be associated with good metabolic control and reduced risk of complications in type 1 Diabetes Mellitus (T1DM), Western-type diets commonly consumed nowadays have been shown to have low diet quality and high dietary acid load. In this study, it was aimed to determine the diet quality and acid load of children and adolescents with T1DM and to evaluate the relationship between these parameters and metabolic control. Subjects and Method: Seventy-five T1DM and 88 healthy subjects aged between 8-18 years were recruited and anthropometric measurements of all participants were performed. To determine the diet quality and acid load, dietary intakes were recorded by a 24-hour recall method. Diet quality was assessed by the Healthy Eating Index (HEI)-2015 and the HEI-2015 revised according to Turkey Dietary Guidelines (TUBER). Estimation of the dietary acid load was made by calculating potential renal acid load (PRAL) value and net endogenous acid production (NEAP) score. As an indicator of metabolic control, the last measured HbA1c values were recorded. Results: Diet quality of diabetic group (HEI-2015: 50.5±10.2, HEI-2015 according to TUBER: 45.5±9.6) was higher than healthy group (HEI-2015: 43.9±10.7, HEI-2015 according to TUBER: 37.8±10.9) and dietary acid loads were lower (diabetic group PRAL: -3.5±20.4, NEAP: 39.3±16.4; healthy group PRAL: 9.8±15.0, NEAP: 55.9±21.6 mEq/day) (p<0.001). Furthermore, there was a positive correlation between HbA1c and PRAL and NEAP scores, whereas a negative correlation was found between total scores of HEI-2015 according to TUBER and HbA1c in diabetic group (p<0.05). Conclusion: Although the diet quality of children and adolescents with T1DM was better than their healthy peers, diet quality of those with T1DM was at low to moderate according to the proposed classification. Moreover, improving diet quality and reducing dietary acid load may be beneficial for good metabolic control.