Dergiler / Legal Mali Hukuk Dergisi / 2021 / Cilt: 17 - Sayı: 195

TÜRK VERGİ HUKUKUNDA GERİYE YÜRÜMEZLİK SORUNU: ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARI IŞIĞINDA BİR DEĞERLENDİRME

THE PROBLEM OF NON-RETROACTIVITY IN TURKISH TAX LAW: AN EVALUATION IN THE LIGHT OF CONSTITUTIONAL COURT CASES

Sayfa
703–748
DOI
—

Özet

Vergi hukukunda geriye yürümezlik ilkesinin Anayasal bir zemineoturtulmamış olması, Anayasa Mahkemesi’nin (AYM) vereceği kararlarneticesinde mükelleflerin hak kaybına neden olacağından hukuki güvenlik ilkesine aykırılık oluşturmaktadır. Bu durum, AYM’nin verdiği kararların da tartışmaya açılmasına yol açmaktadır. Makalede, AYM’ningeriye yürümezlik ile ilgili verdiği kararlar doğrultusunda analitik birdeğerlendirme yapılmasının yanı sıra ulusal ve uluslararası hukuk literatürü üzerinden geriye yürümezlik sorunu ayrı ayrı ele alınmıştır. Bu çalışmaların karşılaştırılması neticesinde, ulusal hukuk literatürü ve uluslararası hukuk literatüründeki görüşlerin örtüştüğü sonucuna ulaşılmıştır.Geriye yürümezlik ilkesinin, hukuksal bir tabana oturtulduğu diğerhukuk dallarındaki yerleri ile henüz hukuksal bir tabana oturtulmamışvergi hukuku alanındaki yerine değinilmiştir. Bu bağlamda, diğer hukukdallarında Anayasal bir çerçeve çizilen geriye yürümezlik ilkesine vergihukukunda da Anayasal bir çerçeve çizilmesi gerekliliğinin ortaya konması adına önem arz etmektedir. Makale AYM’nin verdiği kararlarıngeriye yürümezlik açısından değerlendirilmesinin yapılması ve tüm geriye yürümezlik konulu AYM kararlarını inceleyen ilk makale olmasınınyanı sıra ulusal ve uluslararası vergi hukuku literatürünü de bir arayagetirerek ortak bir zeminde geriye yürümezlik ilkesinin değerlendirilmesi bakımından katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Abstract

The fact that the principle of non-retroactivity in tax law is not placed on a constitutional basisconstitutes a violation of theprinciple of legal security as it will cause situations against tax payers as a result of the decisions to be made by the Constitutional Court (AYM). Forthisreason, the decisions of AYM also cause controversy. Inthearticle, besides an evaluation in line with the decisions of AYM regarding nonretroactivity national and international law literature is discussed separately. As a result of the comparison of these studies, it was concluded that the opinions in the national law literature and international law literature overlap and that the enforcement of tax laws will damage the tax payers' trust in the state of law, there fore tax laws should not be implemented backwards. The place of the non-retroactivity principle in other areas of law where it is placed on a legal basis and its place in the field of tax law, which has not yet been established on a legal basis, is mentioned. In this context, it is important toreveal the necessity of drawing a Constitutional framework in tax law to the principle of non-retrofit in which other constitutional frameworks are drawn.It is thought that the article will contribute to the literature in terms of evaluating the decisions made by the AYM, as well as combining the national and international tax law literature on a common basis.