TÜRK VERGİ HUKUKUNDA VERGİ AFFININ ANAYASAL VERGİLENDİRME İLKELERİ IŞIĞINDA İNCELENMESİ

EXAMINATION OF TAX AMNESTY IN THE TURKISH TAX LAW IN THE LIGHT OF CONSTITUTIONAL TAXATION PRINCIPLES

Özet

Kamu gelirleri içinde vergilerin ayrı bir yeri ve önemi vardır. Ver-giler özellikle maliye politikasının başarılı bir şekilde yürütülmesinde önemli bir araçtır. Buna karşın uygulamada bazı nedenlerle vergi alaca-ğından vazgeçildiği görülmektedir. Devletin vergi affı gibi uygulamalar-la, en önemli finansman kaynağı olan vergileri tahsil etmemesi dikkat çekicidir. Bununla birlikte uygulamanın hukukî boyutu da araştırılması gereken farklı bir konudur. Bu çalışmanın amacı, vergi affı uygulamala-rının Anayasa ekseninde incelenmesidir. Araştırmada özellikle vergi affı ile Anayasa’nın 73’üncü maddesinden kaynaklanan vergilendirme ilke-leri arasındaki ilişki irdelenmiştir. Çalışmada Anayasal vergilendirme ilkeleri kapsamında, “verginin kanuniliği ilkesi”, “verginin genelliği ilkesi”, “vergilendirmede eşitlik ilkesi”, “mali güce göre vergilendirme ilkesi”, “vergi yükünün adaletli ve dengeli dağılımı ilkesi” ve “verginin kamu giderlerinin karşılığı olması ilkesi” araştırılmıştır. Sonuç itibariyle vergi affı ile Anayasal vergilendirme ilkelerinin birçok açıdan çeliştiği söylenebilir. Bunun yanında verginin kamu giderlerinin karşılığı olması ilkesi ile vergi affı arasındaki uygunluk, konuya bakış açısına göre fark-lılık gösterebilir. Bu doğrultuda asıl önemli olan, vergi aflarının yerinde ve başarılı bir şekilde uygulanmasıdır.

Abstract

Taxes have a special place and importance in public revenues. Taxes are an important tool especially for the successful execution of fiscal policy. However in practice, it is seen that tax receivables are re-nounced for some reasons. It is remarkable that the state does not collect taxes, which is the most important source of financing, through practices such as tax amnesty. Likewise, the legal dimension of the situation is a different subject that needs to be investigated. The purpose of this study is to examine tax amnesty practices in the context of the Constitution. In the research, the relationship between tax amnesty and taxation principles arising from article 73 of the Constitution was examined. In the study, within the scope of constitutional taxation principles, “legality principle of taxation” “tax generality principle”, “the principle of equity in taxation”, “taxation principle according to financial power”, “principle of distribution of the tax burden in a fair and balanced manner” and “the principle of taxation in consideration of public expenditures” has been investigated. As a result, it can be said that tax amnesty and constitutional taxation principles conflict in many ways. Also, the accordance between the principle of taxation in consideration of public expenditures and tax amnesty may differ depending on the point of view. In this regard, the most important matter is the proper and successful implementation of tax amnesties.