102 SAYILI TÜRK TİCARET KANUNU KAPSAMINDA YÜKLETENİN SORUMLULUĞUNA İLİŞKİN DÜZENLEME

REGULATIONS OF SHIPPER’S LIABILITIES UNDER THE SCOPE OF TURKISH COMMERCIAL CODE NUMBER 6102

Özet

Bilindiği üzere Türk Hukuku’nda yükleten, mevcut bir navlun söz-leşmesine dayanarak yükü taşıyana teslim eden kimsedir. Yükleten taşı-yana karşı başlangıçta onun akidi olarak değil, taşıtanın temsilcisi olarakhareket eder. Bununla birlikte yükleten, malın taşınacağı hususu kendi-sine taşıyan veya kaptan tarafından beyan ve taahhüt edilince “yükleilgili şahıs” statüsüne geçmekte ve bu sayede yük üzerindeki çeşitli hak-lara ve yetkilere sahip olmaktadır. Yükletene herhangi bir temsilcidenfarklı olarak taşıtana ait olan bir takım hak ve yetkilerin tanınmış olması,onun taşıyana ve diğer yükle ilgililere karşı bir takım sorumluluklarınında doğmasına yol açmıştır.Çalışmamızda genel olarak sorumluluk kavramına değinildiktensonra yükletenin, taşıyan ve yükle ilgililere karşı olan sorumluluğununkaynağı ve niteliği üzerinde durulacaktır. Ayrıca yükletenin taşıyana veyükle ilgililere karşı 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu 1 (TTK) uyarıncahangi hallerde ve ne ölçüde sorumlu olduğu yeri geldikçe 6762 sayılıEski Türk Ticaret Kanunu 2 (eTTK) dönemindeki düzenlemelere de de-ğinilmek suretiyle incelenecektir.

Abstract

As it is known, a person who delivers the goods to the carrier ac- cording to the affreightment contract is named as a “shipper” under Turkish Law. Initiary, shipper acts as an entitled agent of the charterer. However shipper becomes a “person related with goods” when it is dec- laired by the carrier or the captain that the goods are going to be ship- ped. Thus, the shipper has various rights and warranties on the goods. Since various rights and warranties are entitled to the shipper, he/she becomes liable to carrier and to other persons related with goods. In this article, after explaining the general concept of liability, the legal source and nature of the shipper’s liability to the carrier and the other persons related with goods are examined. Also under which cir- cumstances and to what extend the shipper held liable to carrier accor- ding to Turkish Commercial Code number 6102 is going to be emphasi- zed by indicating the regulations made in the former Turkish Comercial Code number 6762.