Dergiler / Lalahan Hayvancılık Araştırma Enstitüsü Dergisi / 2001 / Cilt: 41 - Sayı: 1
Kuzey Kıbrısta yetiştirilen ivesi koyunlarında kısa aralıklarla üç kere kuzulatmanın döl verimine etkisi
- Sayfa
- 35–44
- DOI
- —
Özet
Bu çalışmada, İvesi koyunlarında kısa aralıklarla üç kere kuzulatmanın seksüel aktivite ile önemli döl verimi özelliklerine etkisi araştırıldı. Hayvan materyalini 80 baş İvesi ırkı koyun oluşturdu. Bu koyunlardan 40’ında hormon uygulamaları yapılırken 40 tanesi ise kontrol amacı ile kullanıldı. Çalışma, aşım sezonunun başında, 40 koyuna 14 gün süre ile, 60 mg medroxyprogesteron asetat içeren vaginal süngerlerin uygulanması ile başlatıldı ve uygulama bitiminde 500 IU PMSG, kas içi yolla enjekte edildi. Arama koçu ile östrüsleri belirlenen koyunlara elde aşım yaptırıldı. Gebe kalmayan koyunlar, 15-16 gün sonra , tekrar arama koçlarıyla belirlenip, aşımlar yinelendi. Fertilite parametreleri hesaplanırken ilk iki aşımın bulguları değerlendirildi. Anılan zaman diliminde hormon uygulanmayan kontrol grubunda da (kontrol 1) östrüs belirlemeleri ve aşımlar benzeri şekilde yürütüldü. Beş aylık gebelik süresi sonunda doğuran koyunlardan 20’sinde , 75 gün sonra yeniden progestagen + PMSG uygulaması, östrüs kontrolları ve aşımlar, daha önce aktarıldığı gibi, tekrarlandı. Diğerleri ise kontrol olarak bırakıldı (kontrol 2). Uygulama grubunda doğuran 12 koyuna yukarıda açıklanan hormonal girişimler 75 gün sonra bir kere daha tekrarlandı. Kontrol gruplarında ise fizyolojik aşım sezonları beklenerek aşımlar yaptırıldı. Tüm gruplarda son fizyolojik aşım sezonundaki reprodüktif fonksiyonlar izlenerek genel değerlendirmeler yapıldı. Yaklaşık 26 aylık süreçte, uygulama, kontrol 1 ve kontrol 2 gruplarında sırasıyla, doğum oranı %76.38, 88.33, 92.30; kuzu verimi %136.1, 113.33, 107.69; bir doğumda ortalama kuzu sayısı 1.50, 1.28, 1.16; tek doğum oranı % 27.27, 84.90, 83.33; ikiz doğum oranı %67.27, 16.98, 16.66 ve çalışma süresince doğan toplam kuzu sayısı 98, 68, 14 olarak belirlenmiştir. Sonuç olarak, kısa aralıklarla üç kez kuzulatılan İvesi koyunlarında genel olarak doğum oranı düşmekle birlikte , çalışma sonunda elde edilen kuzu sayısı, doğal koşullarda üretilen koyunlara kıyasla daha yüksek olmuştur. Ayrıca, anılan koyunlar son doğumlarını izleyen 3-5. aylardaki fizyolojik aşım sezonunda da yüksek oranda doğal östrüsler göstermişlerdir.
Abstract
In this study, sexuel activity and major fertility parameters of the ewes after three consecutive lambings with short intervals were investigated. Eigthy Awassi ewes were used as materials. While 40 ewes were treated with hormones, other 40 ewes served as controls ( 1st control). Study was started in the beginning of the breeding season by inserting medroxyprogesterone acetate sponges into the vagina of 40 animals for 14 days, and 500 UI PMSG injected intramuscularly at the time of sponge withdrowal. Oestrous symptoms were detected by teaser rams and mated by preselected rams. Nonpregnant animals were * Bu çalışma Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu tarafından desteklenmiştir (VHAG-1406 / ADP) teased 15 to 16 days after and mated again. Only these two mating results were used for the fertility estimations. Same procedure were followed for the control group, except hormone applications. After 5 months of pregnancy and following 75 days of resting periods, 20 ewes out of lambing 33 animals were treated by progestagen and PMSG, teased and mated again. Remaining 13 ewes were left as controls ($2^ {nd}$ control) until the breeding season. Same hormonal and mating procedure was repeated to the 12 lambing ewes for the last time 75 days after. Breedings were carried out in the control groups during the natural breeding seasons. Fertility parameters were estimated after the last physiological season for the treatment and control groups. Reproductive parameters obtained during the 26 months of trial were; lambing rate 76.38, 88.33, 92.30 % , lamb production percentage 136.1, 113.33, 107.69 %; lambs per lambing 1.50, 1.28, 1.16; single lambing rate 27.27, 84.90, 83.33 % ; twins rate 67.27, 16.98, 16.66 % and total lamb production during the whole trial 98, 68, 14 for the treatment, 1st control and $2^ {nd}$ control groups respectively. As a conclusion, although lambing rate was reduced in Awassi ewes after their consecutive lambings with short intervals, the lamb production result was higher than the controls at the end of the study. Moreover, the animals in the treatment group were exhibited high rate of normal oestrous cycles in the last breeding season, 3-5 months after their last lambing dates.