Dergiler / KSÜ Doğa Bilimleri Dergisi / 2017 / Cilt: 20 - Sayı: 4

Türkiye Orjinli Yulaf Genotiplerinin Basit Dizi Tekrarları (SSR) Markörleriyle Karakterizasyonu

Molecular Characterization of Turkish Oat Genotypes Using Simple Sequence Repeats (SSR) Markers

Sayfa
378–384
DOI
—

Özet

Yulaf bitkisinde moleküler araçlar buğday, mısır ve arpaya göre daha az olmakla birlikte son zamanlarda, oldukça önemli miktarda basit dizi tekrarları (SSR) ve tek nükleotid poliformizmi (SNP) markörleri geliştirilmiştir. Bu çalışmada, SSR markörleri kullanılarak farklı gen bankalarından elde edilen Türkiye orijinli 384 yulaf genotipinin genetik çeşitliliği incelenmiştir. Yulaf genotipleri saksılara ekilmiş ve yapraklarından DNA izolasyonu yapılmıştır. PCR ve elektroforez işleminden sonra DNA bantları skorlanmış, elde edilen veriler NTSYSpc 2.21q analiz programları kullanılarak filogenetik ağaç oluşturulmuştur. Moleküler karakterizasyon çalışmaları sonucunda, yulaf genotipleri 40 SSR markörü ile genotiplenmiş ve 130 allel elde edilmiştir. Elde edilen bantlar kullanılarak oluşturulan dendograma bakıldığında Ülkemiz genetik kaynaklarından olan yerel yulafların oldukça geniş bir varyasyon gösterdikleri belirlenmiştir. Genotipik verilerin analizi sonucunda yerel yulaf çeşitlerinin geniş bir dağılımla birlikte temelde % 51'lik genetik benzerlik gösterdiği belirlenmiştir. Araştırmada kullanılan SSR markörlerinden AB_AM_467, AB_AM_829 ve AB_AM_874 markörleri 5 allel ile en çok bant elde edilen markörler olmuştur. Moleküler analizlerin en önemli sonuçlarından bir tanesi de genotiplerin birbirlerine akrabalıklarının yanı sıra, duplikasyonları önlemesi açısından TL462 ve TL464 genotiplerinin birbirlerine % 100 benzer bulunmasıdır. Araştırmada, Türkiye kaynaklı yulaf genotiplerinin birbirlerine olan genetik mesafeleri belirlenmiş olup, yulaf ıslah programlarında özellikle birbirlerine uzak akrabaların melezlenmesi ile genetik varyasyonlar artırılabilir. Bunun dışında tek tohum soyundan elde edilen yerel genotipler gen bankasına kazandırılmıştır

Abstract

The molecular tools for oat are less than wheat, maize and barley when they were compared. However, in recent years a huge number of simple sequence repeats (SSR) and single nucleotide polymorphism (SNP) markers were developed. In this study, genetic diversity of 384 Turkish oat genotypes, obtained from different gene banks, were investigated by using SSR markers. Oat genotypes were planted to the pots and DNAs from their leaves were isolated. After the PCR and electrophoresis process, the DNA bands were scored, data were analyzed by using NTSYSpc 2.21q software and a dendrogram was created. Based on the molecular marker analysis, oat genotypes were screened by 40 SSR markers and those markers interrogated 130 loci. According to the dendrogram generated by genotypic data, Turkish oat landraces showed a wide distribution and 51% similarity. Among the SSR markers used, AB_AM_467, AB_AM_829 and AB_AM_874 were interrogated 5 loci being the most allelic ones. One of the most important results of the molecular analysis, it is revealed that the TL462 and TL464 were identical and that was important to prevent duplication, besides the genetic diversity. In the research, the genetic diversity among the oat lines originated from Turkey was determined and making crosses between most diverse ones might expand the genetic variations in the oat breeding programs. In addition, landraces derived from single seed were deposited to the genbank