Dergiler / Yunus Araştırma Bülteni / 2014 / Cilt: 14 - Sayı: 2
Elazığ İlinde Gökkuşağı Alabalığı (Oncorhynchus mykiss L.) Yetiştiriciliği Yapan İşletmelerin Yapısal ve Ekonomik Analizi
- Sayfa
- 23–48
- DOI
- —
Özet
Elazığ İli Keban Baraj Gölü, Karakaya Baraj Gölü ve bu baraj göllerini besleyen birçok akarsu ve Hazar Gölü ile 105.616 ha.'11k yüzey alanına sahip bir yarımada görünümündedir. Elazığ'da son yıllarda yüksek kapasite ve üretim artışına bağlı olarak büyük gelişmeler yaşanmıştır. Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı'nın su ürünleri yetiştiriciliğine verdiği destekle Elazığ'da su ürünleri yetiştiricilik tesislerinin kapasitesi 22.3 85 ton/yıl'a (Eylül 201 1) ulaşmıştır. Sanayi ve turizm sektörünün gelişmediği İlde, su ürünleri yetiştiriciliğinden kaynaklanan istihdam ve gelir artışına bağlı olarak sağlanan katma değer Elazığ ve bölge ekonomisi için anlamlıdır. Bu çalışma ile Elazığ İlinde faaliyet gösteren alabalık işletmelerinin sosyal, yapısal ve ekonomik analizi yapılmıştır. Veriler lll işletmeden anket yolu ile ve tam sayım yöntemi kullanılarak elde edilmiştir. Alabalık işletmelerinin %51,4'ü Keban Baraj Gölü, %46,8'i ise Karakaya Baraj Gölü üzerinde kurulan ağ kafeslerde yetiştiricilik yapmaktadır. İşletmelerin %45'i 2010 yılında faaliyete geçmiştir. Ağ Kafeslerde üretim yapan işletmelerde aktif sermaye içerisindeki en büyük pay 86,6 ile balık serrnayesidir. Karadaki alabalık işletmelerinde, özellikle kuluçkahanelerdeki üretimin proje kapasitesinin çok üzerinde olmasından aktif sermaye içerisinde en büyük pay yine balık sermayesi olmuş ve 80,5 olarak gerçekleşmiştir. Karasal işletmelerde gayrisaf hasıla içerisindeki en büyük pay %99,25 oranında yavru balık satışından oluşmaktadır. Ağ kafes işletmelerinde ise gayrisaf hasılanın %99,95'i porsiyonluk balık satışından elde edilmiştir. İşletme masrafları içerisindeki en yüksek pay karadaki işletmelerde %31,68 ile yem ve %24,10 ile işçilik olarak hesaplanmıştır. Ağ kafeslerde ise en yüksek pay %64,72 ile yem ve %10,00 ile yavru balık olmuştur. Karadaki işletmelerin üretim masrafları içerisindeki en yüksek payı %21,86 yem ve %16,62 işçilikten oluşmuştur. Ağ kafes işletmelerinde üretim masraflarının %60,08'i yem ve %9,30'u yavru balık masrafıdır. Rantabilite oranları; karadaki işletmelerde %69,82 olurken ağ kafes işletmelerinde %21,99 olarak hesaplanmıştır.
Abstract
Elazığ Keban Dam Reservoir has an appearance ofpeninsula with 105.616 ha. in surface area as well as Karakaya Dam Reservoir and many streams and Lake Hazar nurturing these Dam reservoirs. ln Elazığ, there have been huge developments depending upon high capacity and speed-up in recent years. With the contribution ofthe Ministry of ood, Agriculture and Livestock to aquaculture; the capacity of aquaculture facilities in Elazığ has reached 22,385 ton/tear (September 201 1). In city where industry and tourism have not developed, the added—value depending on employment resulting from aquaculture and income growth is significant to Elazığ and region economy. With this study, the social, structural and economic analyses of salmon enterprises in Elazığ have been conducted. The data have been obtained by questionnaire from lll enterprises and by using integer method. Of salmon enterprises, 51.4% are busy with aquaculture in Keban Dam Reservoir and 46.8% in net cages set up on Karakaya Dam Reservoir. 45% of enterprises entered into service in 2010. Trout in fıshnet cages in enterprises to grow the enterprise in total assets per share of capital in the largest win fish in capital With 86.6% are. Land ofthe largest trout in the share of enterprises active capital 80.5 belongs to. Especially because of production in hatchery is far beyond from the Project capacity. The largest share in gross revenues of land in the enterprises consists of the sale of 99,25% of fry. The percentage 99.95% of the gross revenues was obtained from the sale of portion of fish. The highest share of management expenses of land in the enterprises were calculated as fodder expenses with 31,68% and labor costs with 24,lO%. The biggest portion of production costs ofthe production of trout in the lattice fıshnet of business enterprises constitutes fodder With 60.08 and fry expense with 9.30. Rantabilite rates; business enterprises in the land 69.82 and business enterprises in the fıshnet lattice as 21.99% is determined.