Türkiye'de KSS uygulamaları: Geleneksel ve küresel arasında

Özet

Kurumsal sosyal sorumluluk (KSS) kavramı gelişmiş ülke kökenli olup, küreselleşme ile gelişmekte olan ülkelere yayılmaktadır. Bu çalışma, geleneksel olarak topluma yönelik hayır işlerinin şirketlerin hedefleri arasmda yer aldığı bir kurumsal ortamda, uluslararası piyasalarla entegrasyon sonrasında şirketlerin kurumsal sosyal sorumluluk algılama ve uygulamalarını ortaya koymayı amaçlamakta ve kurumsal sosyal sorumluluk uygulamalarınm şekillenmesinde yerel ve küresel etkilerin etkileşimini incelemektedir. Bu doğrultuda, İMKB50 endeksine dahil olan şirketlerin sosyal sorumluluk açıklamaları içerik analizi yöntemi ile, KSS seviyelerini etkileyen unsurlar ise regresyön yöntemi ile incelenmiştir. Şirketlerin sosyal sorumluluk raporlamalarının çoğunlukla geleneksel amaç ve paydaşlara yönelik faaliyetleri içerdiği görülmektedir. Ancak, sosyal sorumluluk raporları hayır-amaçlı bu geleneksel faaliyetler yanı sıra önemli oranlarda ticari-amaçlı faaliyetleri de içermektedir. Şirketlerin çoğunluk hissedarlarına ait aile vakıflarının olması ve nihai tüketiciye mal/hizmet satan sektörlerde faaliyet göstermeleri, sosyal sorumluluk raporlama seviyelerini etkileyen en önemli unsurlar olarak ortaya çıkmaktadır. Uluslararası etkilerin göstergesi olarak kullanılan yabancı portföy yatırımcılarının payı ile şirketlerin KSS raporlama seviyeleri arasmda bir ilişki bulunamamıştır. Sonuçlar, sosyal sorumluluk faaliyetlerini anlamada geleneksel iş yapma modellerinin ve kurumsal çevrenin önemine işaret etmektedir.