Geodynamic evolution of Kosovo during the Triassic and Jurassic

Özet

Triyas ve Jura dönemlerinde, Kosova’da önemli jeolojik olaylar kaydedilmiştir. İlk kıtasal riftleşme Erken-Orta Triyas döneminde gerçekleşmiştir. Bunu, Korab-Pelogoniyen ve Peje-Drina-Ivanice mikro bloklarının doğuda Avrasya ve batıda Adria (Apulia) levhalarından ayrılmasıyla sonuçlanan kıtasal kırılma izlemiştir. Geç Anisiyen-Erken Jura, Vardar ve Mirdite-Gjakove–Dinar alanlarında havza farklılaşması ve okyanusal yayılma ile temsil edilmektedir. Okyanusal litosfer yavaş yayılan sırtlarda türemiştir. Erken Jura-Orta Jura’nın sonlarına doğru okyanuslar arası dalma kuşakları oluşmaya başlamıştır. Bu dönem “doğu” tipi ofiyolit üretimine karşılık gelmektedir. Ofiyolit oluşumu, sıkışma ve yayılmanın birlikte değerlendirildiği farklı bir paleotektonik bağlamda yorumlanmıştır. Orta-Geç Jura döneminde okyanus içi dalma ile ilişkili olarak melanj oluşumları gelişmiştir. Çöken havzalarda, tektonik olistostromal melanjlar birikmiştir. Geç Jura döneminde, Vardar ve Mirdita-Gjakova-Dinar okyanusal havzaları kapanmıştır. Her iki kıyıda kıtasal kenar çökmüş ve okyanusal litosfer yerleşmiştir. Triyas ve Jura yaşlı ofiyolitlerin kıtalar üzerine çift taraflı bindirmesi sırasında ofiyolit tabanı ile metamorfik birimler oluşmuştur. Aynı dönemde, komşu kıtasal kenarlar üzerine yığılan okyanusal kabuk kamaları gelişmiştir.

Abstract

During the Triassic and Jurassic time, important geological events were recorded in the Kosovo area. The initial continental rifting occurred during the Early – Middle Triassic. It was followed by a continental break-up leading to the splitting of the Korab-Pelagonian and Peje - Drina - Ivanice micro blocks from the Euro - Asiatic plate in the East and Adria (Apulia) in the West. The Latest Anisian – Earliest Jurassic is marked by basin differentiation and oceanic spreading in the Vardar and Mirdite - Gjakove –Dinaride areas. The oceanic lithosphere is generated at slow spreading ridges. By the end of the Early Jurassic – Middle Jurassic, the intra oceanic subduction zones were installed in the respective oceanic areas. This phase corresponds to the “eastern” type ophiolite production. The ophiolite formation is interpreted in a different paleotectonic context, where compression and distension are combined. During the Middle – Late Jurassic, in close association with intraoceanic subduction, the melange formations were generated., The tectonic-olistostrome mélanges accumulated in the subsided basins. In the Late Jurassic, the Vardari and Mirdita Gjakova - Dinaride oceanic basins were closed. Continental margin subsidence and the oceanic lithosphere emplacement occurred on both sides. The bidivergent obduction of Triassic and Jurassic ophiolites produced the metamorphic soles. At that time, oceanic crust accretion wedges developed onto neighboring continental margins, as well.