Dergiler / Yerbilimleri / 2000 / Sayı: 22

Trace element and Sr-Nd isotope geochemistry of the alkali basalts observed along the Yumurtalık fault (Adana) in southern Turkey

Sayfa
137–148
DOI
—

Özet

Güney Türkiye'de, genç volkanikler Geç, Pliyosen'den beri litosferin gerilmesi sonucu Afrika-Anadolu plakalarını sınırlayan KD-GB gidişli sol yönlü Yumurtalık doğrultu atımlı fayı boyunca gelişen açılma zonlarında yüzeye ulaşmışlardır. Bu volkanik kayaçlar alkali olivinli bazaltlar ile temsil edilirler. Bu volkaniklerin nadir toprak element içerikleri yüksek -derecede ayrımlaşma [(La/Yb)N=22-6] göstermektedir, ilksel mantoya göre normalize edilen uyumsuz iz element içerikleri okyanus adası bazaltlara yakın benzerlik göstermektedirler. Bazı uyumsuz iz element oranları da (Ce/Y=1.4-3.8, Zr/Nb=3.9-6.5, La/Ba=0.05-0.1, La/Nb=0.6-0.8, Zr/Ba=0.4-0.8) okyanus adası bazaltlarla uyumluluk göstermektedir. $^{87}Sr/^{86}Sr$ oranları düşük {0.703080-0.703918 arasında) olup, buna karşın $^{143}Nd/^{144}Nd$ oranları yüksektir (0.512600-0.512985) ve okyanus adası bazalt özelliğine sahiptir. Bu volkanik kayaçlardan elde edilen jeokimyasal veriler, güney Türkiye'de gözlenen kıta içi volkaniklerin Geç Pliyosen'den beri Anadolu-Afrika plakaları arasındaki sınırı teşkil eden sol yönlü doğrultu atılımlı fayların neden olduğu kıtasal kabuktaki kırıklar boyunca astenosferik mantodan türediklerine işaret etmektedir.