Din Öğretiminde Gezi-Gözlem Yöntemi ve Bir Uygulama Örneği

Özet

Bu çalışmanın amacı; öncelikle gezi-gözlem yönteminin ne olduğu, neden kullanılması gerektiği, avantajlı ve dezavantajlı yönleri ile uygulamada dikkat edilmesi gereken hususlara dair teorik bir çerçeve çizmek; akabinde ise, buradan hareketle, okul dışındaki bir mekana yapılacak gezinin nasıl planlanması gerektiğini belirtmek ve gerçekleştirilen uygulama neticesinde öğrencilerin bilgi ve tutumlarına yönelik hangi kazanımların sağlandığını ortaya çıkarmaya çalışmaktır. Bu bağlamda ilk olarak araştırmanın teorik kısmına ait gerekli dokümanlar elde edilerek kendi içinde sınıflandırılıp bir değerlendirilmeye tabi tutulmuştur. Sonra ise, 2018-2019 eğitim-öğretim yılı güz döneminde Antalya ili Muratpaşa İlçesi Namık Kemal Ortaokulunda 7. Sınıfta okuyan 10 erkek ve 14 kız olmak üzere toplam 24 öğrenciyle birlikte Fethi Bayçın Huzurevine ana teması “yardımlaşma” olan bir gezi düzenlenmiştir. Faaliyet boyunca gezi-gözlem metoduna ait literatürde belirtilen zorlukların yaşanmaması için hazırlık, uygulama ve değerlendirme aşamaları titizlik içerisinde tasarlanmıştır. Doküman incelemesi ve durum çalışması yöntemlerinden hareketle oluşturulan bu araştırma neticesinde; öğrencilerin sınıfın sıkıcı havasından kurtuldukları için huzurevi ziyareti yapmaya yönelik motivasyonlarının oldukça yüksek olduğu; bizzat yaparak ve yaşayarak öğrenmeleri sayesinde doğrudan bilgiye ve tecrübeye ulaştıkları ve bu sayede birçok duyu organı devreye girdiği için bilişsel ve duyuşsal öğrenme alanlarının alt basamaklarına ait üst düzey beceri gerektiren bazı davranışlar sergiledikleri fark edilmiştir. Ayrıca öğrencilerin gezi boyunca, yardımlaşma konusu yanında, sevgi, saygı, empati kurma, merhamet duyma, birlikte hareket etme ve sorumluluk sahibi olma gibi farklı meziyetler kazanma imkanı da elde ettikleri gözlemlenmiştir.

Abstract

The present study aims at providing a theoretical framework on what field observation is, why it should be used, advantageous and disadvantageous aspects and issues to be considered in practice; and then, stating how to plan a trip to a place outside the school and unearthing what learning outcomes are achieved for the students’ knowledge and attitudes as a result of the practice. In this context, first of all, necessary documents related to the theoretical part of the research were collected, classified and evaluated. Later, in the fall semester of 2018-2019 academic year, a trip whose main theme was “cooperation” was organized to Fethi Bayçın Nursing Home with 24 7th grade students (10=male, 14=female) studying in Namık Kemal Middle School in Muratpaşa, Antalya. During the activity, the preparation, implementation and evaluation stages have been designed meticulously to avoid the difficulties mentioned in the literature of the field observation method. As a result of the research, which is based on document analysis and case study methods, it was realized that students’ motivation was quite high since they got rid of the tedious atmosphere of the class, they had access to direct knowledge and experience through their learning by doing and experiencing themselves and thus they displayed some behaviours that require high-level skills related to the lower levels of cognitive and affective learning areas since many sensory organs were used. Besides, it was observed that the students had the opportunity to gain different virtues such as love, respect, empathy, compassion, liaising and having a responsibility along with the “cooperation” theme during the trip.