Dergiler / Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi / 2003 / Cilt: 17 - Sayı: 2
Karık sulama yönteminde polyacrylamide (PAM) ve sıkıştırılmış karık uygulamalarının farklı akış koşullarında sediment taşınımına etkisi
- Sayfa
- 67–79
- DOI
- —
Özet
Karık sulama yönteminde, farklı karık ve akış tiplerinin karıklarda oluşan sediment taşmımına etkisinin belirlenmesi amaçlanan bu çalışma Amasya ili sınırları içerisinde yapılmıştır. Çalışmada normal, sıkıştırılmış ve polyacrylaınide (PAM) uygulanmış karık tipleri ile sabit debili, değişken debili ve fasılalı akış tipleri uygulanmıştır. PAM uygulamaları birinci su-lamada %77.7-87.7, ikinci sulamada %35.6-58.0 arasında sediment taşınımım azaltmıştır. Sıkıştırılmış karık uygulamasının sediment taşmımına belirgin bir etkisi görülmemiştir. Sonuç olarak; birinci sulamalarda, sediment taşımını azaltma açısından en iyi uygulamalar sırasıyla; PAM uygulanmış karıklarda değişken debili uygulama, PAM uygulanmış karıklarda fasılalı sulama uygulaması ve diğer tüm karık tiplerindeki değişken debili uygulamalar olarak belirlenmiştir. İkinci sulamalarda ise; PAM uygulamalarının etkisi devam etmiştir ancak genel olarak tüm karık tiplerinde değişken debili sulamalar en iyi grubu oluşturmuştur. Sıkıştırılmış karık uygulaması ise sıkıştırma ağırlığı ve sıkıştırma anındaki nem içeriğinin dikkate alınması yanışım yüzey akış kayıplarını azaltacak önlemlerin alınmasıyla etkinliğinin artırılabileceği belirtilmiştir.
Abstract
This study aimed effect of different furrow types and flow types applications on sediment transportation was applied in Amasya. Furrow types are normal furrows, firming furrows, furrows with P AM treatment; flow types are continuous, cutback and surge flow were applied. P AM treatment reduced sediment, transport by 77.7-87.7% during first irrigation and by 35.6-58.0% during the second irrigation. However the effect of the firming furrow on the sediment transport was not consistent. The best applications for the sediment transport were cutback flow in furrows with P AM treatment, surge flow in furrows with P AM treatment and cutback flow in the other furrows types, respectively at the first irrigation. PAM treatment's effect continued at second, irrigation, but cutback flow application in all furrow types generally was better than in those other application. In addition, the effectiveness of the firming furrow treatment can be improved by considering firming weight, soil moisture, and precautions for runoff losses.