Dergiler / Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi / 2002 / Cilt: 16 - Sayı: 1

Gıda işletmelerinde kullanılan bazı dezenfektanların mikroorganizmalar üzerine etkileri

The effect of some disinfectants used in food industry on microorganisms

Sayfa
105–115
DOI
—

Özet

Bu çalışmada gıda sanayii açısından büyük önem taşıyan ve son yıllarda kullanımı gittikçe artan dezenfektanların, dezenfektan konsantrasyonuna ve uygulama süresine bağlı olarak mikroorganizmalar üzerine etkilerinin saptanması amaçlanmıştır. Materyal olarak, kimyasal bileşimleri farklı üç dezenfektan ve kontrol grubu olarak da fenol kullanılmıştır. Kullanılan dezenfektanlar klor bazlı, kuarterner amonyum (QAC) bazlı ve alkol bazlıdır. Kullanılan mikroorganizmalar ise Escherichia coli, Pseudomonas aeroginosa, Staphylococcus aureus, Enterococcus faecalis, Enterobacter aerogenes ve Bacillus cereus 'tur. Araştırma sonucunda dezenfektan etkisinin konsantrasyona ve zamana bağlı olarak değiştiği saptanmıştır. Dezenfektanlara en duyarlı mikroorganizmaların Staphylococcus aureus ve Enterococcus faecalis olduğu gözlenirken en dayanıklı mikroorganizma Bacillus cereus olarak saptanmıştır. Bu çalışmanın sonucunda direkt olarak kullanılan alkol bazlı dezenfektanın kullanılan mikroorganizmaların hepsine karşı çok etkili olduğu saptanmıştır. Klor ve QAC bazlı dezenfektanlar %0.5,%1, %1.5 ve %2 konsantrasyonlannda kullamlmıştır. Klor bazlı dezenfektem Pseudomonas aeroginosa, Staphylococcus aureus, Enterococcııs faecalis ve Enterobacter aerogenes üzerine etkili olurken, QAC bazlı dezenfektan da Escherichia cali, ve Bacillus cereııs üzerine etkili olmuştur.

Abstract

In this study disinfectants which are important for food industry and have ben used widespreadly in recent years was searched to determine the effect of the disinfectants on microorganisims with reference to disinfectant concentration and application period. As material, chemically different three disinfectants and phenol, as control, were used. These disinfectants consisted of chloride, quarterner ammonium compounds and alcohol. The used microorganisms were Escherichia coli, Pseudomonas aeroginosa, Staphylacoccııs aureus, Enterococcııs faecalis, Enterobacter aerogenes and Bacillus cereus. It was determined that the effect of disinfectants varied accordance to concentration and application time. The most sensitive microorganisms were Staphylococcus aureus and Enterococcııs faecalis, while Bacillus cereus was found to be durable. As a result of this study, the disinfectant used directly consisting alcohol is effective to all of the microorganisms used. Chlorine based and QAC based disinfectants were applied at 0.5%, 1%, 1.5% and 2% concentrations, chlorine based disinfectants were effective to Pseudomonas aeroginosa, Staphylococcus aureus, Enterococcııs faecalis and Enterobacter aerogenes, while QAC based disinfectants were effective on Escherichia coli, ve Bacillus cereus.

Anahtar kelimeler: gıda sanayi,mikrobiyolojik kalite,gıda mikrobiyolojisi,gıda hijyeni,dezenfektan