Dergiler / Selçuk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi (:Selçuk Tarım ve Gıda Bilimleri Dergisi) / 2006 / Cilt: 20 - Sayı: 38
The effects of the level and timing of nitrogen fertilization on the grain yield and quality of irrigated winter durum wheat
- Sayfa
- 37–42
- DOI
- —
Özet
Bu araştırma sulu koşullarda kışlık makarnalık buğdayın (Triticum durum L. cvs. Kızıltan-91) verim ve kalitesini geliştirmek için optimum azot dozu ve uygulama zamanını belirlemek için yapılmıştır. Araştırma 1997-1998 ve 1998-1999 sezonlarında olmak üzere Konya ekolojik şartlarında iki yıl süreyle yürütülmüştür. Araştırmada beş farklı azot dozu (kontrol, 50, 100, 150 ve 200 N kg/ha) ve üç farklı uygulama zamanının (1. tamamı ekimde 2. 1/2 ekimde + 1/2 sapa kalkma döneminde 3. 1/3 ekimde + 1/3 sapa kalkmada + başaklanma öncesi) etkisi incelenmiştir. İlk ve ikinci üretim yıllarında, sırasıyla en yüksek tane verimi kontrole göre 3490 kg/ha 'dan 4540 kg/ha 'a ve 3060 kg/ha'dan 4150 kg/ha'a yükselmiş, en yüksek verim artışı 150 kg N/ha uygulamasından elde edilmiştir (P<0.01). Azotun tamamının ekimde verilmesiyle birbirini takip eden üretim yıllarında sırasıyla 3870 ve 3600 kg/ha olan tane verimleri, azotun üç parça halinde verilmesiyle 4380 ve 4050 kg/ha olmuştur (P<0.01). Azot dozunun artırılması (%3) ve parçalar halinde verilmesi (%1) protein oranını artırıcı etkide bulunmuştur.
Abstract
To improve grain yield and quality of irrigated winter durum wheat (Triticum durum L. ev. Kızıltan-91), this study was conducted to determine the optimal amount and timing of nitrogen fertilization. Experiments were carried out in 1997-98 and 1998-99 growing seasons with irrigated winter durum wheat in Konya Region, Central Anatolia, Turkey. The amounts of nitrogen were 50, 100, 150 and 200 kg N ha'1 versus control. Timings of nitrogen were "the all at sowing", "1/2 at sowing + 1/2 at stem elongation ", and "1/3 at sowing + 1/3 at stem elongation + 1/3 at boot stage ". The highest grain yield was obtained with the applications of 150 kg N $ha^{-1}$ increasing from 3490 and 3060 kg. $ha^{-1}$ to 4540 and 4150 kg. $ha^{-1}$ in 1997-98 and 1998-99 seasons, respectively (P<0.01). Split applications of nitrogen increased the grain yield over the single application, the all at sowing. Grain yield for the two seasons were 4380 and 4050 kg $ha^{-1}$ in the third application timing while it was 3870 and 3600 kg ha'1 in the first application timing (all at sowing), respectively (P<0.01). Protein concentration was increased (3 %) by nitrogen application. Split application of nitrogen increased (1 %) protein concentration over single application.