Dergiler / Romatizma Dergisi / 1999 / Cilt: 14 - Sayı: 3
Romatoid artrit ve ankilozan spondilitli hastalarda hastalık aktivitesi ile kemik yapım-yıkım belirteçleri ve kemik mineral yoğunluğu arasındaki ilişki
- Dergi
- Romatizma Dergisi
- Sayfa
- 157–163
- DOI
- —
Özet
Bu çalışmada Romatoid artrit (RA) ve Ankilozan spondilit (AS)'li hastalarda hastalık aktivitesi ile kemik yapım-yıkım belirteçleri ve kemik mineral yoğunluğu (KMY) arasındaki ilişkinin araştırılmasını amaçladık. Bu amaçla 14 RA'li (%66) ve 7 AS'li (%33) toplam 21 hasta alındı. Klinik değişkenler; hastalık süresi, aktif eklem sayısı, vizüel analog skala (VAS), sabah sertliği süresini kapsıyordu. Serumda eritrosit sedimentasyon hızı (ESR), C-reaktif protein (CRP). romatoid faktör (RF), immünglobülin A (IgA), alkalen fosfataz (AP) ve serum osteokalsin (OC)değeri, idrarda ise hidroksiprolin (OHP) değerine bakıldı. Hastaların kemik mineral yoğunlukları (KMY) lomber vertebra {L2-4) ve femoral boyun bölgesinden (neck) değerlendirildi. Romatoid artritli hastalarda kemik yapım belirteçleri hastalık aktivite kriterleri ile zayıf negatif korelasyon gösteriyordu. Kemik yıkım belirteçlerinin ESR ile zayıf pozitif. CRP ile zayıf negatif korelasyonu vardı. Romatoid artritli hastaların %43'ünde osteoporoz tespit edilmiş olup. hastalık süresi ile L2-4 KMY arasında negatif korelasyon bulundu. Bu hastalarda KMY ile yapım belirteçleri pozitif korelasyon gösterirken, yıkım belirteçleri ile korelasyon yoktu. Ankilozan spondilitli hastalarda ise kemik yapım belirteçleri ile aktivite kriterlerinden sadece ESR ve IgA ile negatif korelasyon bulunup. CRP ile pozitif korelasyon saptandı. Kemik yıkım belirteçleri ile hastalık aktivite kriterleri arasında ise pozitif korelasyon saptandı. L2-4 ve femur boyun KMY değerleri, hastalık süresi ile negatif yönde korele idi. Sonuç olarak RA ve AS'li hastalarda aktivite artışının yapım belirteçlerinin azalması ve yıkım belirteçlerinin artması ile ilişkili olduğu, KMY ile yıkım belirteçleri ve hastalık süresi arasında da beklendiği şekilde negatif yönde korelasyon olduğu görüldü.
Abstract
In this study we aimed to investigate the relationship between bone turnover markers, bone mineral density (BMD) and disease activity in patients with Rheumatoid arthritis (RA) and Ankylosing spondylitis (AS). For this purpose totally 21 patients were evaluated;14 of the patients were RA and 7 of them were AS. Clinical variables included duration of the disease, active joint counts, Visual Analogue Scale (VAS) and duration of morning stiffness. Serum was assayed for erythrocyte sedimentation rate (ESR). C-reactive protein (CRP). rheumatoid factor (RF). IgA. alkalene phosphatase and osteocalcine; and urine for hydroxyproline. BMD of the patients were evaluated at the lumbar spine (L2-4) and the femoral neck. In patients with RA. bone formation markers had a negative correlation with disease activity parameters. Bone resorption markers had a weak positive correlation with ESR and a weak negative correlation with CRP. Osteoporosis was detected in 43% of the patients and decrease in lumbar BMD values correlated with duration of the disease. In these patients bone formation markers showed a positive correlation with BMD, while bone resorption markers had no correlation. In patients with AS. bone formation markers correlated negatively with only ESR and IgA of the disease activity parameters and positively with CRP. Bone resorption markers had a positive correlation with disease activity parameters. L2-4 and femoral neck BMD values were negatively correlated with duration of the disease. As a result, decrease in bone formation markers and increase in resorption markers was found to be associated with disease activity in patients with AS and RA. BMD and bone resorption markers were found to be negatively correlated with duration of the disease as expected.