Müştereği Kuran Emek: Patriyarkal-Neoliberal Emek-Değer İlişkilerinde Çatlaklar

The Labour that Constitutes the Common: Cracks in the Neoliberal –Patriarchal Labour –Value Relations

Özet

Bu makale İstanbul, İzmir, Ankara Batman ve Fethiye’de kurulan müşterek mekanlarda gerçekleştirdiğim saha çalışmasına dayanıyor. Makalede, bu müşterek mekanların tahayyülünden kurulmasına ve sürdürülmesine uzanan kolektif emek süreçlerinde kadınların nasıl yer aldıklarına ve bu süreçleri nasıl deneyimlediklerine odaklanıyorum. Böylece bu emek deneyiminin patriyarkal-neoliberal yollarla örgütlenen emek - değer matrisinde çatlaklar açma biçimlerini ve potansiyellerini açığa çıkartmayı amaçlıyorum. Yazı, bu doğrultuda ilk olarak kadınların neoliberal çalışma döngüsünde nasıl bedenli biçimlerde konumlandırıldığına ve insan sermayesinin hangi yollarla değersizleştirildiğine dair bir tartışmayı içeriyor. İlerleyen bölümde müşterek mekanlarda açığa çıkan otonom emeğin yarattığı değeri, müşterekleşme değeri olarak kavramsallaştırmayı öneriyorum. Ardından bu müşterekleşme değeri kavramını, müşterekleşme pratikleri boyunca açığa çıkaran kadınların kendilerini değerli kılma, güçlenme ve karşıt öznellikler geliştirme yollarını tartışarak anlaşılır kılmaya çalışıyorum.

Abstract

This article is based on the field study that I carried out in the common places established in İstanbul, İzmir, Ankara Batman and Fethiye. In this paper, I focus on the ways in which women participate in and experience collective labour processes from imagining to sustaining the commoning experimentations of places in Turkey. Thus, I aim to reveal the forms and the potentials of this labour experience in creating cracks in the labour-value matrix organized around the patriarchal-neoliberal principles. Accordingly, the article discusses firstly how women are situated as gendered bodies and then the ways women’s human capital is devalorized in the neoliberal work circle. In the following chapter, I offer the concept of the commoning value to explain the value arising from the autonomous labour in these common places. Then, I try to clarify the concept of commoning value by discussing the ways of self-valorization, empowerment and counter- subjectivities of women that emerge throughout the commoning practices.